- Asansör bakımı yetkili servisçe ayda en az bir kez yapılır (Asansör İşletme ve Bakım Yönetmeliği m.4/e'deki bakım tanımı).
- Periyodik kontrol, A tipi muayene kuruluşu olarak akredite edilmiş kuruluşça yılda bir yapılır; ayrıntılar Asansör Periyodik Kontrol Yönetmeliği'ndedir.
- Bakımı yaptırmak ve tehlikeli bir durumu bakım firmasına bildirip giderilene kadar güvenlik önlemi almak bina sorumlusunun yükümlülüğüdür (m.14).
- Kırmızı etiket güvensiz asansör demektir; asansör kullanıma kapatılır ve eksikler giderilene kadar çalıştırılmaz.
Bu araç, bina sorumlusunun ya da bina yönetiminin asansör için yaptığı ara kontrolü "ASANSÖR KONTROL VE BAKIM TAKİP ÇİZELGESİ" başlıklı bir belgeye döker. Asansörün numarası, türü, marka / modeli, beyan yükü ve durak sayısı, bakım firması, son aylık bakım tarihi ve son periyodik kontrol etiketi üst bilgilerde yer alır. Tabloda kabin aydınlatması, havalandırma, acil durdurma, kabin içi iletişim / alarm, kat çağrı butonları, kat kapıları ve kilitleri, makine dairesi ve genel durum sonuçları bulunur.
Bu çizelge bakımın ya da periyodik kontrolün yerine geçmez. Amacı, bina sorumlusunun yükümlülüklerini takip etmesine yardım etmektir: aylık bakım zamanında yapılıyor mu, etiket hangi renkte, alarm çalışıyor mu? Çizelgede bir eksik görüldüğünde bakım firmasına yazılı bildirim yapılır ve bu bildirimin dayanağı çizelge olur.

Asansör kontrol çizelgesi nasıl hazırlanır?
- Kurum / bina yönetimi ve Bina adı / adresi alanlarını doldur.
- Kontrol tarihi ve Sonraki kontrol tarihi gir.
- Asansör no / kimlik no, Asansör türü (yolcu, yük, servis, engelli asansörü / platformu) ve Marka / model yaz.
- Beyan yükü (kg) ve Durak sayısı gir.
- Bakım (yetkili servis) firması ve Son aylık bakım tarihi alanlarını doldur.
- Son periyodik kontrol etiketi listesinden etiketin rengini seç: yeşil, mavi, sarı, kırmızı ya da bilinmiyor / etiket yok.
- Kontrol kalemlerini seç: kabin aydınlatması ve havalandırması (çalışıyor, kısmen, çalışmıyor), acil durdurma ve kabin içi iletişim / alarm (çalışıyor, çalışmıyor, denenmedi), kat çağrı butonları, kat kapıları ve kilitleri, makine dairesi.
- Genel durum (uygun, bakım gerekli, servis gerekli, kullanımdan kaldırılmalı) seç.
- Kontrol eden ve Unvanı alanlarını doldur, gerekirse açıklama ekle ve belgeyi yazdır.
Hukuki dayanak
Asansörlerin işletme ve bakımı Asansör İşletme ve Bakım Yönetmeliği'nde düzenlenir (Resmî Gazete 06.04.2019, sayı 30737). Eski çizelgelerde sık görülen "Asansör Yönetmeliği (2014/33/AB) gereği yılda bir kontrol" ifadesi yanlış bir atıftır: 2014/33/AB'ye dayanan yönetmelik asansörlerin piyasaya arzıyla ilgilidir, işletmeyle değil.
| Konu | Yönetmelikteki karşılığı |
|---|---|
| Bakım | m.4/e: periyodik olarak ayda en az bir defa yürütülen işlemler |
| Muayene kuruluşu | m.4/m: A tipi muayene kuruluşu olarak akredite edilen kuruluş |
| Bina sorumlusu | m.14: bakımı yaptırmak; tehlikeli durumu bakım firmasına bildirmek ve giderilene kadar güvenlik önlemi almak |
| Kırmızı etiket | m.10: güvensiz asansöre kırmızı renkli bilgi etiketi; bu asansöre kusurları giderilene kadar bakım hizmeti sunulamaz |
Periyodik kontrolün sıklığı ve usulü ayrı bir düzenleme olan Asansör Periyodik Kontrol Yönetmeliği'ndedir. Periyodik kontrolü yapacak A tipi muayene kuruluşlarını Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı yetkilendirir. Bu yönetmelikteki madde numaraları bu çalışmada resmî metinden doğrulanamadı; bu yüzden belgede ve burada madde numarası verilmedi.
Etiket renkleri
Araçta beş seçenek vardır: yeşil, mavi, sarı, kırmızı ve bilinmiyor / etiket yok. Kırmızının anlamı yönetmelikte açıktır: asansör güvensizdir. Araç kırmızı seçildiğinde "asansör kullanıma kapatılır ve eksikler giderilene kadar çalıştırılmaz" uyarısını verir. Mavi ve sarı etiketlerin tam anlamı bu çalışmada resmî metinden doğrulanamadı. Bu renklerden birini görüyorsan periyodik kontrol raporundaki eksik listesine bak ve eksiklerin hangi sürede giderileceğini muayene kuruluşuna ya da bakım firmasına sor.
Araç hangi durumlarda uyarır?
- Her çizelgede: Çizelgenin bina sorumlusunun ara kontrolü için olduğu; bakımın yetkili servisçe ayda en az bir kez, periyodik kontrolün A tipi muayene kuruluşunca yapıldığı.
- Kırmızı etiket: Asansörün kullanıma kapatılması.
- Genel durum "kullanımdan kaldırılmalı": Asansörü kapatma, girişlere uyarı asma ve bakım firmasına yazılı bildirim.
- Genel durum bakım ya da servis gerekli: Bakım firmasına yazılı bildirim.
- Acil durdurma ya da alarm çalışmıyor veya denenmedi: Güvenlik eksiği giderilmeden asansör kullanılmamalıdır.
- Son bakımın üzerinden bir aydan fazla geçmiş: Kontrol tarihi ile son aylık bakım tarihi arasında 31 günden fazla varsa uyarı çıkar.
Kabin içi alarm ya da acil durdurma çalışmıyorsa asansörde kalan biri yardım çağıramayabilir. Bu iki kalemi "denenmedi" bırakma; her kontrolde dene ve sonucu yaz.
Kontrol sırasında nasıl ilerlenir?
Ara kontrolü her seferinde aynı sırayla yapmak, hiçbir kalemin atlanmamasını sağlar:
- Asansörü her durakta çağır; kat çağrı butonlarının ve göstergelerin çalıştığını gör.
- Her katta kapının tam kapandığını ve kapı açıkken asansörün hareket etmediğini gözle.
- Kabine bin; aydınlatma ve havalandırmayı kontrol et.
- Kabin içi alarm ya da iletişim butonunu dene; çağrının ulaştığı yerden cevap geldiğini doğrula.
- Bakım firmasının gösterdiği şekilde acil durdurmayı dene.
- Makine dairesi varsa kapısının kilitli olduğunu, içeride ilgisiz eşya bulunmadığını kontrol et.
- Kabindeki ya da girişteki periyodik kontrol etiketinin rengini ve bakım formundaki son tarihi oku.
Bu adımlarda teknik bir müdahale yoktur; bina sorumlusunun göz kontrolüdür. Kapak açmak, ayar yapmak ya da arıza gidermek yetkili servisin işidir.
Muhatap ve teslim
Çizelge bir makama hitap etmez. Kontrol eden imzalar ve çizelge binanın asansör dosyasında, bakım formları ve periyodik kontrol raporlarıyla birlikte saklanır. Eksik görüldüğünde bakım firmasına yazılı bildirim yapılır; bildirimin bir örneği çizelgeye eklenir. Yönetmelik bina sorumlusuna tehlikeli durumu bakım firmasına bildirme ödevi verdiği için bu bildirimin tarihli olması önemlidir.
Gerekli ekler
- Bakım firmasıyla yapılan bakım sözleşmesi
- Son aylık bakım formu
- Son periyodik kontrol raporu ve etiket fotoğrafı
- Eksik bildirimi yapıldıysa bildirim yazısının örneği
Örnek çizelge
Bilgi satırları: "Asansör: 1 no'lu Yolcu asansörü, Örnek Marka", "Kapasite / durak: 630 kg / 6 durak", "Bakım firması: Örnek Asansör Ltd.", "Son aylık bakım: 05.10.2026", "Periyodik kontrol etiketi: Yeşil". Tablo:
| Kontrol edilen | Sonuç |
|---|---|
| Kabin aydınlatması | Çalışıyor |
| Kabin havalandırması | Kısmen çalışıyor |
| Acil durdurma | Çalışıyor |
| Kabin içi iletişim / alarm | Çalışıyor |
| Kat çağrı butonları | Tüm katlarda çalışıyor |
| Kat kapıları ve kilitleri | Sorunsuz |
| Makine dairesi | Temiz, kilitli, düzenli |
| Genel durum | Bakım gerekli |
Tablonun altında sonraki kontrol tarihi yazılır. Bu örnekte genel durum "bakım gerekli" olduğu için araç bakım firmasına yazılı bildirim yapılmasını hatırlatır.
Sık yapılan hatalar
- Çizelgeyi bakım sanmak. Bakım yetkili servisin işidir; çizelge ara kontroldür.
- Alarmı denememek. Çalışmayan alarm en riskli eksiklerden biridir.
- Kırmızı etiketli asansörü kullanmaya devam etmek. Asansör kullanıma kapatılmalıdır.
- Bildirimi sözlü yapmak. Bakım firmasına yazılı bildir.
- Son bakım tarihini takip etmemek. Aylık bakım aksarsa araç uyarır; sözleşmeyi kontrol et.
Sonrası
Eksik varsa bakım firmasına yazılı bildirim yapılır ve giderildiği bir sonraki kontrolde kayda geçirilir. Periyodik kontrol zamanı yaklaştığında muayene kuruluşuyla randevu planlanır. Asansör arızalanırsa ya da bir olay yaşanırsa arıza ve hasar tespit tutanağı ya da olay tespit tutanağı düzenleyebilirsin. Binadaki diğer güvenlik ekipmanları için yangın tüpü kontrol çizelgesi ve jeneratör kontrol çizelgesi araçlarını kullanabilirsin. Durumuna özel sorular için bakım firmasına, muayene kuruluşuna ya da belediyenin ilgili birimine danış.
Kaynaklar
- Asansör İşletme ve Bakım Yönetmeliği (Resmî Gazete 06.04.2019, sayı 30737)
- Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı
Sıkça sorulan sorular
Asansör bakımı ne sıklıkla yapılır?
Asansör İşletme ve Bakım Yönetmeliği'nde bakım, periyodik olarak ayda en az bir defa yürütülen işlemler olarak tanımlanır (m.4/e). Bakımı yetkili servis yapar; bina sorumlusu bakımı yaptırmakla yükümlüdür (m.14).
Periyodik kontrolü kim yapar?
A tipi muayene kuruluşu olarak akredite edilmiş kuruluş yapar. Periyodik kontrol yılda bir yapılır; usulü Asansör Periyodik Kontrol Yönetmeliği'nde düzenlenir.
Kırmızı etiket ne anlama gelir?
Asansörün güvensiz olduğunu gösterir. Asansör kullanıma kapatılır ve eksikler giderilene kadar çalıştırılmaz. Yönetmeliğe göre kırmızı etiketli asansöre kusurları giderilene kadar bakım hizmeti de sunulamaz.
Mavi ya da sarı etiket ne demek?
Bu renklerin tam anlamı bu çalışmada resmî metinden doğrulanamadı. Periyodik kontrol raporundaki eksik listesine bak ve eksiklerin giderilme süresini muayene kuruluşuna ya da bakım firmasına sor.
Bu çizelgeyi kim doldurur?
Bina sorumlusu, bina yöneticisi ya da onun görevlendirdiği kişi doldurur. Çizelge bakım ya da periyodik kontrolün yerine geçmez; aradaki göz kontrolünü kayda geçirir.
Alarm çalışmıyorsa asansör kullanılabilir mi?
Araç, acil durdurma ya da kabin içi iletişim çalışmıyor veya denenmediyse bu güvenlik eksiği giderilmeden asansörün kullanılmaması gerektiğini uyarır. Bakım firmasına hemen yazılı bildirim yap.
Son bakım uyarısı ne zaman çıkar?
Kontrol tarihi ile son aylık bakım tarihi arasında 31 günden fazla varsa "Son bakımın üzerinden bir aydan fazla geçmiş görünüyor" uyarısı çıkar. Bu durumda bakım firmasıyla görüş ve sözleşmeyi kontrol et.