Tıbbi Atık Teslim Formu

Araç, bir sağlık kuruluşunun tıbbi atığını belediyeye ya da yetkili taşıyıcı firmaya teslim ederken düzenleyeceği tutanağı hazırlar. Kurum ve birim, teslim tarihi, UATF ya da alındı belgesi numarası, taşıyıcı ve araç plakası üst bilgiye yazılır. Ardından en fazla 10 satırlık bir atık tablosu gelir: atık türü, ambalaj, torba / kap adedi ve miktar (kg). Tablonun son satırında toplam kilogram hesaplanır. Belgenin sonunda teslim eden sorumlu ile teslim alan taşıyıcı görevlisinin imza satırları yer alır.

Varsayılan tabloda iki satır hazır gelir: kırmızı tıbbi atık torbasında enfeksiyon yapıcı atık ve kesici-delici atık kabında kesici-delici atık. Adet ve kilogramı teslimde tartarak yazarsın. Sonuç ekranında toplam miktar ve atık türleri görünür.

Tıbbi atık teslim formu nasıl hazırlanır?

1. Teslim eden sorumlunun adı soyadı. İmza tablosunda "Teslim eden (sağlık kuruluşu sorumlusu)" satırına gelir.
2. Teslim tarihi. Saat için belgeye elle doldurulacak boşluk basılır.
3. Sağlık kuruluşunun adı ve Birim.
4. Teslim edilen atıklar. Her satıra tür, ambalaj, torba / kap adedi ve kilogram yaz. Türü boş bırakılan satır belgeye girmez.
5. UATF ya da alındı belgesi numarası. Boşsa araç uyarır: UATF düzenlenmesi gereken teslimlerde form numarası yazılmalıdır.
6. Taşıyıcı (belediye ya da yetkili firma) ve Araç plakası.
7. Teslim alan görevlinin adı soyadı.

UATF mi, alındı belgesi mi

Araç bu kuralı her belgede uyarı olarak gösterir. Muayenehane ve küçük klinikler çoğu zaman makbuzla teslim eder; hastaneler ve büyük poliklinikler UATF düzenler. UATF'nin elektronik ortamda düzenlenip düzenlenmediği ve hangi sistemde tutulduğu ilgili mevzuata göre değişebileceği için kurumunun çevre sorumlusuna ya da il müdürlüğüne teyit ettir. Bu form, UATF'nin yerine geçmez; teslimin iki tarafça imzalanmış iç kaydıdır ve UATF ya da makbuz numarasını da taşır.

Ambalaj ve teslim kuralları

Formun "Beyan" bölümü, yönetmeliğin ambalaj kurallarını tek cümlede toplar: atıklar kaynağında diğer atıklardan ayrı toplanmış, en fazla ¾ oranında doldurulmuş, ağızları kapatılmış, "Uluslararası Biyotehlike" amblemi ve "DİKKAT! TIBBİ ATIK" ibaresi taşıyan torba ve kaplar içinde tartılarak teslim edilmiş ve teslim alınmıştır.

Kesici-delici atıklar (enjektör iğnesi, bistüri, frez, kanal aletleri, cam parçaları) torbaya değil, delinmeye dayanıklı kesici-delici atık kabına konur. Kap da ¾ dolunca kapatılır; üzerine bastırarak ya da sıkıştırarak yer açılmaz. Kesici-delici kabın yanlış kullanımı, çalışanlarda iğne batması yaralanmalarının en bilinen nedenlerindendir; böyle bir olayda Kesici-Delici Alet Yaralanması Bildirim Formu kullanılır.

Tıbbi atık olmayanlar

Araç, atık türü satırında "amalgam", "kimyasal" ya da "ilaç" geçerse şu uyarıyı verir: amalgam, kimyasal ve farmasötik atıklar tıbbi atık değildir; tıbbi atıkla karıştırılmadan ayrı toplanıp ilgili mevzuata göre teslim edilmelidir. Diş kliniklerinde amalgam artıkları, röntgen banyo solüsyonları ve son kullanma tarihi geçmiş ilaçlar bu gruba girer. Bunların hangi belgeyle ve kime teslim edileceği farklı mevzuata tabidir. Atık kodlarını (Avrupa Atık Kataloğu kodları) bu yazıda yazmıyoruz; kodlamayı kurumunun çevre danışmanıyla ya da ilgili il müdürlüğüyle teyit et.

Kayıt ve saklama

Yönetmelik, sağlık kuruluşunun ürettiği tıbbi atık miktarını kayıt altına almasını ister. Formun dipnotu da belgenin bir nüshasının sağlık kuruluşunda saklanacağını ve atık miktarının düzenli olarak kaydedileceğini yazar. Belgelerin ne kadar süre saklanacağına ilişkin süreyi birincil kaynakta doğrulayamadığımız için yazmıyoruz; denetimde istenebileceğini düşünerek düzenli bir klasörde tut.

Teslim günü pratik kontrol listesi

Taşıyıcı araç geldiğinde teslimi hızlı ve eksiksiz yapmak için şu sırayı izleyebilirsin. Önce torbaların ve kapların ağızlarının kapalı, ¾ sınırının aşılmamış olduğunu kontrol et. Ardından her torba ve kabı tart, adedi ve kilogramı tabloya yaz; araç toplamı kendisi hesaplar. UATF ya da makbuz numarasını, taşıyıcının adını ve araç plakasını doldur. Belgeyi yazdır, önce teslim eden sorumlu, sonra teslim alan görevli imzalasın; tarih ve saat sütunlarını elle tamamla. Bir nüshayı dosyana kaldır. Torbalardan birinin yırtık ya da sızdıran olduğunu fark edersen, teslimden önce yeni bir torbaya alınması gerekir; durumu belgenin altına not etmek ileride çıkabilecek soruları önler. Teslimin her seferinde aynı kişi tarafından yapılması, kayıtların düzenli tutulmasını kolaylaştırır.

Gerekli ekler

• UATF çıktısı ya da tıbbi atık makbuzu
• Tartım fişi, varsa
• Taşıyıcı ile yapılan sözleşme ya da belediye kaydı (ilk teslimde)

Örnek tablo

Araç toplam kilogramı kendisi hesaplar ve tablonun son satırına yazar.

Sık yapılan hatalar

• Tartmadan tahmini kilogram yazmak. Belge tartımla teslimi beyan eder.
• Torbayı ağzına kadar doldurmak. Sınır ¾'tür.
• Amalgamı kırmızı torbaya atmak. Ayrı toplanır.
• UATF ya da makbuz numarasını yazmamak. Teslimin resmî kaydıyla bağ kurulamaz.
• Teslim alanın imzasını almamak. Belge iki taraflıdır.

Sonrası

İmzalı belge kuruluşta saklanır; taşıyıcıya da bir nüsha verilebilir. Atıklar taşıyıcı tarafından lisanslı bertaraf tesisine götürülür. Kurumda bir çalışan atık toplarken yaralanırsa olay iş kazası olarak bildirilir.

Kaynaklar

• Tıbbi Atıkların Kontrolü Yönetmeliği (RG 25.01.2017/29959)
• 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu

Sıkça sorulan sorular

Muayenehaneler tıbbi atığı nasıl teslim eder?

Tıbbi Atıkların Kontrolü Yönetmeliği m.9'a göre günlük 1 kilograma kadar tıbbi atık üreten kuruluşlar tıbbi atık alındı belgesi / makbuzu ile, 1 kilogramdan fazla üretenler UATF düzenleyerek teslim eder. Teslim belediyeye ya da yetkili taşıyıcıya yapılır.

UATF nedir?

Ulusal Atık Taşıma Formu'dur; atığın üreticiden bertaraf tesisine kadar izlenmesini sağlar. Günlük 1 kilogramdan fazla tıbbi atık üreten kuruluşlar teslimde düzenler. Formdaki "UATF ya da alındı belgesi numarası" alanına numarası yazılır.

Tıbbi atık torbası ne kadar doldurulabilir?

En fazla ¾ oranında. Formun beyan bölümü, torba ve kapların bu oranda doldurulup ağızlarının kapatıldığını yazar. Kesici-delici kaplar için de aynı sınır geçerlidir.

Amalgam atığı tıbbi atık mı?

Hayır. Araç, amalgam, kimyasal ve farmasötik atıkların tıbbi atık olmadığını, tıbbi atıkla karıştırılmadan ayrı toplanıp ilgili mevzuata göre teslim edilmesi gerektiğini yazar.

Tıbbi atık torbası hangi renkte olmalı?

Tıbbi atıklar kırmızı tıbbi atık torbalarında toplanır. Torbada "Uluslararası Biyotehlike" amblemi ve "DİKKAT! TIBBİ ATIK" ibaresi bulunur. Kesici-delici atıklar ise delinmeye dayanıklı kaplara konur.

Teslim formunu kim imzalar?

Sağlık kuruluşu adına teslim eden sorumlu ve taşıyıcı adına teslim alan görevli. Formdaki imza tablosunda bu iki satır vardır; her satırda tarih ve saat de yazılır.

Teslim belgelerini ne kadar saklamalıyım?

Yönetmelik atık miktarının kayıt altına alınmasını ister; saklama süresini birincil kaynakta doğrulayamadık. Denetimde istenebileceği için belgeleri düzenli bir dosyada tut ve süreyi il müdürlüğüne teyit ettir.

Torba yırtılmışsa teslim edilebilir mi?

Yırtık ya da sızdıran torba, teslimden önce yeni bir tıbbi atık torbasına alınmalıdır. Durumu belgenin altına not etmek ileride çıkabilecek soruları önler. Torbaların ağızlarının kapalı ve ¾ sınırının aşılmamış olması gerekir.

Bu form UATF'nin yerine geçer mi?

Hayır. Form, teslimin iki tarafça imzalanmış iç kaydıdır ve UATF ya da makbuz numarasını taşır. Günlük 1 kilogramdan fazla tıbbi atık üreten kuruluş ayrıca UATF düzenlemelidir (m.9).