Memur Emekli İkramiyesi Hesaplama

Bu araç memurun ve öğretmenin emekli olurken alacağı emekli ikramiyesini hesaplar. Emekliliğe esas derece ve kademeni, ek göstergeni, tam fiilî hizmet yılını, kıdem aylığına esas hizmet yılını ve emekli olacağın ayı girersin. Araç önce emekliliğe esas aylığı bulur: gösterge ile ek göstergenin aylık katsayıyla çarpımı, taban aylık ve kıdem aylığı. Sonra bu aylığı tam hizmet yılınla çarpar. Sonuçta ikramiyeyi, bir yıllık ikramiyeye karşılık gelen esas aylığı ve aylığın kalem kalem dökümünü görürsün.

Bu sayfa 4/c kapsamındaki memurlar içindir. İşçi olarak çalışıp emekli olanlar ikramiye değil kıdem tazminatı alır; onun için kıdem tazminatı aracını kullan. Emeklilik yaşı ve prim günü şartlarını görmek için emeklilik aracına bak.

Emekli ikramiyesi nasıl hesaplanır?

1. Emekliliğe esas derece ve kademeni yaz. Bu, kazanılmış hak aylığındır ve hizmet belgende ayrıca yazar. Görev aylığından yüksek olabilir.
2. Ek göstergeni gir. Öğretmenler 1. derecede 3.600 ek gösterge alır; diğer unvanlar için bordrodaki ek göstergeyi yaz.
3. Tam fiilî hizmet yılını gir. Yalnız tam yıllar sayılır; artan aylar ikramiyeye girmez.
4. Kıdem aylığına esas hizmet yılını gir. 25 yıl ve üstünde kıdem göstergesi 500'de sabittir.
5. Emekli olacağın ayı seç. Aylığın bağlandığı tarihteki katsayı kullanılır.

Emekli ikramiyesi formülü

5434 sayılı Kanun'un 89. maddesine göre her tam fiilî hizmet yılı için, aylık bağlamaya esas tutarın bir aylığı emekli ikramiyesi olarak ödenir:

Emekliliğe esas aylık = (gösterge + ek gösterge) × aylık katsayı + 1.000 × taban aylık katsayısı + kıdem göstergesi × aylık katsayı

Emekli ikramiyesi = emekliliğe esas aylık × tam fiilî hizmet yılı

Güncel aylık katsayı 1,575512. Katsayı ocak ve temmuzda değişir; araç seçtiğin ayın katsayılarını kullanır.

Emekli ikramiyesinde 30 yıl sınırı var mı?

Eskiden ikramiye en fazla 30 yıl için ödenirdi. 6270 sayılı Kanun'la 2012'de 89. madde yeniden yazıldı ve maddenin bugünkü metninde 30 yıl sınırı yoktur; Anayasa Mahkemesi de hizmet birleştirmesiyle emekli olanlar için kalan sınır ibaresini iptal etti. Bu yüzden araç bütün tam yılları sayar. 35 yıl çalışan öğretmen 35 aylık esas aylık tutarında ikramiye alır.

Emekliliğe esas derece neden önemli?

İkramiye, emekliliğe esas aylık üzerinden ödenir ve bu aylık kazanılmış hak aylığının derecesiyle hesaplanır. Görev aylığın 3. derecede kalsa bile kazanılmış hak aylığın 1. dereceye ulaşmışsa ikramiye 1. dereceden hesaplanır. Hizmet belgende "emekliliğe esas" ya da "kazanılmış hak" sütununu kontrol et.

Göstergeler 657 sayılı Kanun'un 43. maddesindeki tablodan, öğretmen ek göstergeleri kanunun ek gösterge cetvelinden alınmıştır.

Örnek emekli ikramiyesi hesabı

Örnek yalnız mantığı gösteriyor. Katsayının 1,5, taban aylık katsayısının 25 olduğunu düşünelim. 1. derecenin 4. kademesinde, 3.600 ek göstergeli, 30 yıl fiilî hizmeti olan bir öğretmen:

Aynı öğretmen bir yıl daha çalışıp 31 yılla emekli olsaydı ikramiyesi 33.400 TL artardı. Emekliliğini yeni katsayı dönemine denk getirmek de tutarı artırır, çünkü ikramiye aylığın bağlandığı tarihteki katsayıyla hesaplanır.

İkramiyeye hangi süreler girer?

İkramiye fiilî hizmet üzerinden ödenir. Kanun "her tam fiilî hizmet yılı" der. Askerlik, doğum ya da yurt dışı borçlanmasıyla kazanılan süreler emeklilik için hizmetten sayılsa da fiilî hizmet değildir ve uygulamada ikramiye hesabına girmez. Daha önce ikramiye ya da kıdem tazminatı alınmış süreler de tekrar sayılmaz; ikramiyeyi aldıktan sonra yeniden memur olan kişi, emekli olduğunda yalnız sonradan geçen hizmetinin ikramiyesini alır.

Emekli ikramiyesinden vergi kesilir mi?

Hayır. Gelir Vergisi Kanunu'nun 25. maddesine göre emekli ikramiyesi gelir vergisinden istisnadır. İkramiye SGK tarafından, emekli aylığı bağlandıktan sonra tek seferde ödenir; tutarı tahsis yazında görürsün.

Emeklilik tarihi ikramiyeyi nasıl değiştirir?

İkramiyeyi üç şey büyütür: tam yıl sayısı, kazanılmış hak derecesi ve katsayı. Emekliliğini planlarken bu üçünü birlikte düşünmek işe yarar.

• Tam yıl: 29 yıl 10 ayda emekli olan öğretmen 29 yıllık ikramiye alır. İki ay daha çalışırsa bir esas aylık daha kazanır. Hizmet belgendeki fiilî hizmet süresinin hangi gün tam yıla döndüğüne bak.
• Kademe ilerlemesi: kazanılmış hak aylığın bir kademe ilerlemek üzereyse, ilerlemeden sonra emekli olmak esas aylığı ve ona bağlı olarak ikramiyenin bütün yıllarını artırır.
• Katsayı: ocak ve temmuzda katsayılar artar. Kanun, emekliliği izleyen üç ay içinde katsayı artarsa farkın ayrıca ödeneceğini söyler; aralık sonunda emekli olan kişi ocak artışından doğan farkı da alır. Daha uzun bir beklemenin karşılığı yoktur.

Bu kararlar emekli aylığını da etkiler. Emekli aylığının hesabı ikramiyeden farklıdır ve hizmet süresine göre değişen bir oranla bağlanır; ikramiye ise aylıktan bağımsız, tek seferlik bir ödemedir.

Emekli ikramiyesi ile kıdem tazminatı arasındaki fark

İkisi de çalışılan yıl başına bir aylık mantığıyla hesaplanır ama dayanakları ayrıdır. Kıdem tazminatı işçiye 1475 sayılı İş Kanunu'nun 14. maddesine göre işveren tarafından ödenir ve tavanla sınırlıdır. Emekli ikramiyesi memura 5434 sayılı Kanun'a göre SGK tarafından ödenir, tavanı yoktur ama yalnız emekli aylığı bağlandığında ya da toptan ödeme yapıldığında doğar. Hayatı boyunca hem işçi hem memur olarak çalışmış biri için, daha önce kıdem tazminatı alınmış süreler ikramiyeye tekrar eklenmez.

Kimler bu araçla hesaplayabilir?

Hesap, 5434 sayılı Kanun'a tabi olarak 1 Ekim 2008'den önce memur olanlar ile 5510 sayılı Kanun'un geçici 4. maddesi kapsamındakiler içindir; bu kişilerin emekli ikramiyeleri 5434 hükümlerine göre ödenir. Makam, görev ya da temsil tazminatı alan yöneticilerde emekliliğe esas aylık bu tazminatlarla birlikte hesaplanır ve ikramiye daha yüksek çıkar; araç bu tazminatları hesaba katmaz.

Emekli ikramiyesi hesabında sık yapılan hatalar

• Görev aylığı derecesiyle hesap yapmak. İkramiye kazanılmış hak aylığı derecesinden hesaplanır.
• Borçlanılan süreleri ikramiyeye eklemek.
• Kesirli yılı yukarı yuvarlamak. 29 yıl 11 ay, 29 tam yıl sayılır.
• Eski dönemin katsayısını kullanmak.
• 30 yıl sınırının hâlâ uygulandığını sanmak.

Sıkça sorulan sorular

Öğretmen emekli ikramiyesi ne kadar?

1. derecenin 4. kademesinde, 3.600 ek göstergeli bir öğretmen için her tam fiilî hizmet yılı bir emekliliğe esas aylık eder. Araç güncel katsayıyla bu aylığı ve 30, 35 gibi farklı hizmet yıllarındaki ikramiyeyi hesaplar.

Emekli ikramiyesi hangi tarihteki katsayıyla ödenir?

Aylığın bağlandığı tarihteki katsayıyla. Ayrıca emekliliği izleyen üç ay içinde katsayı artarsa aradaki ikramiye farkı ödenir.

Emekli ikramiyesi ne zaman yatar?

Emekli aylığı bağlandıktan sonra SGK tarafından ödenir. Tahsis işlemleri bittiğinde tutar tek seferde hesabına yatar.

İstifa eden memur ikramiye alır mı?

Emekli olmadan görevden ayrılan memur ayrıldığı anda ikramiye almaz. Daha sonra emekli aylığı bağlandığında, hizmetinin geçtiği statüye göre ikramiyesi hesaplanır.

Askerlik borçlanması ikramiyeyi artırır mı?

Borçlanma emeklilik için gereken süreyi ve aylığın oranını etkiler, ama fiilî hizmet sayılmadığı için ikramiye yılına eklenmez.

Emekli ikramiyesinden vergi kesilir mi?

Hayır, gelir vergisinden istisnadır.

Kaynaklar

• 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanunu m.89 (6270 sayılı Kanun'la değişik).
• 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu geçici m.4.
• 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu m.43 gösterge tablosu ve ek gösterge cetveli; 375 sayılı KHK m.1 taban ve kıdem aylığı.
• 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu m.25.
• Hazine ve Maliye Bakanlığı Mali ve Sosyal Haklar genelgeleri (aylık ve taban aylık katsayıları).

İlgili araçlar: öğretmen maaş hesaplama, emeklilik, emeklilik borçlanması, memur maaşı zammı.