Analık İzni Dilekçesi

Bu araç, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi kadın memurun doğumla ilgili izin dilekçelerini tek formda hazırlar. Altı talep türü vardır: doğum öncesi analık izni, doğum sonrası analık izni, doğumdan önceki iki haftaya kadar çalışma, süt izni, analık izni sonrası yarım gün çalışma ve doğum sonrası aylıksız izin. Seçtiğin türe göre araç yasal süreyi kendisi bulur, başlangıç tarihinden son günü hesaplar ve dilekçede ilgili fıkrayı anar.

Dilekçe; doğum yaklaştığında izne çıkarken, doğumdan sonra iznini başlatırken, analık izni biterken süt izni ya da yarım gün çalışma seçerken veya çocuğunla daha uzun kalmak için aylıksız izin isterken gerekir. 7578 sayılı Kanunla 2026'da yapılan değişiklikle doğum sonrası süre 8 haftadan 16 haftaya, toplam süre 24 haftaya çıktı. Haftaları ve tarihleri önceden görmek için doğum izni hesaplama aracına da bakabilirsin.

Analık izni dilekçesi nasıl hazırlanır?

1. Dilekçenin verileceği kurum / makam, Çalıştığın birim ve Unvan / görev alanlarını doldur.
2. Talep alanında altı seçenekten birini seç. Her seçeneğin yanında dayanağı yazar.
3. Doğum / beklenen doğum tarihi alanını doldur. Doğum öncesi izinde ve raporla çalışmada beklenen doğum tarihini yaz.
4. Başlangıç tarihi alanını doldur. Süt izni, yarım gün ve aylıksız izinde bu tarih doğum sonrası analık izninin bittiği günün ertesidir.
5. Doğum sonrası izinde ve aylıksız izinde Süre alanı görünür. Doğum sonrası izne eklenen haftalar varsa toplam haftayı, aylıksız izinde ayı yaz. Doğum sonrası izinde 16 haftadan az yazsan da araç 16 hafta alır.
6. Doğum öncesi izinde ve yarım gün çalışmada Çoğul gebelik / doğum kutusunu, yarım gün çalışmada ayrıca Kaçıncı doğum seçimini ve Çocuk engelli doğdu / 12 ay içinde engelliliği tespit edildi kutusunu kullan.
7. Süt izninde istersen Süt izni saatleri alanına kullanmak istediğin saatleri yaz (ör. "mesainin son üç saatinde").
8. Ekler alanını boş bırakırsan araç türe göre olağan eki yazar: doğum öncesinde beklenen doğum tarihini gösteren tabip raporu, doğumdan sonra doğum belgesi ya da nüfus kayıt örneği.

Hukuki dayanak ve süreler

Raporla çalışma. Beklenen doğum tarihinden 8 hafta öncesine kadar sağlık durumunun çalışmaya uygun olduğunu tabip raporuyla belgeleyen kadın memur, isteği hâlinde doğumdan önceki iki haftaya kadar çalışabilir. Doğum öncesinde bu rapora dayanarak fiilen çalıştığı süreler doğum sonrası analık iznine eklenir (m.104/A).

Erken doğum. Doğumun erken gerçekleşmesi nedeniyle doğum öncesi iznin kullanılamayan bölümü doğum sonrası izne eklenir. Doğum öncesi iznin başlaması gereken tarihten önce gerçekleşen doğumlarda, doğum tarihi ile iznin başlaması gereken tarih arasındaki süre de doğum sonrası izne eklenir (m.104/A). Bu durumda doğum sonrası izin için Süre alanına toplam haftayı yaz; araç 16 haftayı aşan süre için dayanağını eklemeni hatırlatır.

Süt izni. Hangi saatlerde ve günde kaç kez kullanılacağı konusunda kadın memurun tercihi esastır (m.104/D).

Yarım gün çalışma. Çocuğun hayatta olması kaydıyla, analık izni bitiminde başlar ve bu sürede ayrıca süt izni verilmez. Memurun çalışacağı süreleri kurum belirler (m.104/F). Araç yarım gün talebinde "Bu süre içinde ayrıca süt izni kullanmayacağımı bildiririm." cümlesini kendisi ekler.

Aylıksız izin. Doğum yapan memura doğum sonrası analık izninin ya da yarım gün çalışma süresinin bitiminden, eşi doğum yapan memura doğum tarihinden itibaren 24 aya kadar verilir (m.108/B). Sebep süre bitmeden ortadan kalkarsa 10 gün içinde göreve dönmek zorunludur (m.108/F).

Gece nöbeti. Kadın memura, tabip raporunda belirtilmesi hâlinde hamileliğin 24. haftasından önce, her hâlde 24. haftasından itibaren ve doğumdan sonraki iki yıl gece nöbeti ve gece vardiyası verilemez (m.101). Araç bu uyarıyı her türde gösterir.

Son gün nasıl hesaplanır?

Araç haftalı izinlerde süreyi 7 ile çarpar ve başlangıç günü dâhil sayar; aylı izinlerde ay ekler. Sonuç kutusunda "Son gün" olarak gösterir.

• Doğum öncesi: beklenen doğum 09.11.2026 ise 8 haftalık izin 14.09.2026'da başlar ve 08.11.2026'da biter.
• Doğum sonrası: doğum ve başlangıç 10.11.2026 ise 16 haftalık izin 01.03.2027'de biter. Süt izni ya da yarım gün çalışmanın başlangıcı 02.03.2027 olur.

Muhatap ve teslim

Dilekçe kadrosunun bulunduğu kuruma verilir; hitap satırını araç kurum adına göre kurar. Doğum öncesi izni doğumdan önce, doğum sonrası izni doğumu izleyen günlerde, süt izni ve yarım gün çalışmayı analık izni bitmeden önce ver ki kurum çalışma düzenini planlayabilsin. Elden veriyorsan kayıt numarası al; kurumun elektronik izin sistemi varsa oradan da başvurabilirsin.

Gerekli ekler

• Doğum öncesi izinde beklenen doğum tarihini gösteren tabip raporu.
• Raporla çalışmada sağlık durumunun çalışmaya uygun olduğunu gösteren tabip raporu.
• Doğum sonrası izin, süt izni, yarım gün çalışma ve aylıksız izinde doğum belgesi ya da nüfus kayıt örneği.
• Engelli doğan çocuk için 12 aylık yarım gün çalışmada engellilik durumunu gösteren belge.

Örnek dilekçe metni

ANKARA İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜNE

Konu: Doğum sonrası analık izni talebi

Kurumunuzda (Strateji Geliştirme Şubesi) şef olarak görev yapmaktayım. 10.11.2026 tarihinde doğum yaptım. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 104 üncü maddesinin (A) fıkrası uyarınca 10.11.2026–01.03.2027 tarihleri arasında 16 (on altı) hafta doğum sonrası analık izni kullanmak istiyorum. Gereğini saygılarımla arz ederim.

Sık yapılan hatalar

• Eski süreyle başvurmak. Doğum sonrası izin artık 16 haftadır; 8 hafta yazılı eski örnekleri kullanma.
• Süt izni ile yarım gün çalışmayı birlikte istemek. Yarım gün çalışma süresince ayrıca süt izni verilmez.
• Erken doğumda eklenecek süreyi unutmak. Kullanılamayan doğum öncesi haftaları doğum sonrası izne ekle ve Süre alanına toplamı yaz.
• Aylıksız izinden dönüşü kaçırmak. Sebep erken biterse 10 gün içinde dönmezsen memuriyetten çekilmiş sayılırsın.

Sonrası

Kurum iznini onaylar ve özlük kaydına işler. Analık izni ve süt izni aylıklı izinlerdir; aylıksız izinde aylık ödenmez. Babalar için eşin doğum yapması hâlinde 10 günlük babalık izni ayrıca vardır; onu yıllık izin formu aracındaki babalık seçeneğiyle isteyebilirsin. Doğum yardımı başvurusu ise kurum üzerinden değil, e-Devlet'teki ilgili hizmet üzerinden yapılır. Durumuna özel sorular için kurumunun personel birimine danış.

Kaynaklar

• 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu
• Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı doğum yardımı e-hizmeti

Sıkça sorulan sorular

Memurlarda doğum izni kaç haftadır?

Doğumdan önce 8, doğumdan sonra 16 hafta olmak üzere toplam 24 haftadır. Çoğul gebelikte doğum öncesi süreye 2 hafta eklenir (657 sayılı Kanun m.104/A).

Doğuma kadar çalışabilir miyim?

Beklenen doğumdan 8 hafta öncesine kadar sağlık durumunun çalışmaya uygun olduğunu tabip raporuyla belgelersen doğumdan önceki iki haftaya kadar çalışabilirsin. Fiilen çalıştığın süre doğum sonrası iznine eklenir.

Süt izni ne zaman başlar ve kaç saattir?

Doğum sonrası analık izninin bitiminden başlar. İlk 6 ay günde 3 saat, ikinci 6 ay günde 1,5 saattir; hangi saatlerde kullanacağını sen seçersin (m.104/D).

Yarım gün çalışma kaç ay sürer?

Birinci doğumda 2, ikinci doğumda 4, sonraki doğumlarda 6 aydır. Çoğul doğumda 1 ay eklenir; çocuk engelli doğarsa ya da 12 ay içinde engelliliği tespit edilirse süre 12 aydır (m.104/F).

Yarım gün çalışırken süt izni kullanabilir miyim?

Hayır. Yarım gün çalışma süresince ayrıca süt izni verilmez; araç bu talepte bunu dilekçeye kendisi yazar.

Doğumdan sonra ücretsiz izin ne kadar alınabilir?

Doğum yapan memur, doğum sonrası analık izninin ya da yarım gün çalışmanın bitiminden itibaren 24 aya kadar aylıksız izin alabilir. Eşi doğum yapan memur doğum tarihinden itibaren kullanabilir (m.108/B).

Erken doğum yaparsam doğum öncesi iznim yanar mı?

Hayır. Kullanılamayan doğum öncesi süre doğum sonrası izne eklenir (m.104/A). Araçta Süre alanına toplam haftayı yaz.

Hamileyken gece nöbeti tutmak zorunda mıyım?

Hamileliğin 24. haftasından itibaren ve doğumdan sonraki iki yıl gece nöbeti ve gece vardiyası verilemez. Tabip raporunda belirtilirse 24. haftadan önce de verilemez (m.101).