- Lisede yıl sonunda üç sonuç var: doğrudan geçmek, sorumlu geçmek ya da sınıf tekrarı; kararı başarısız ders sayısı, YBP ve devamsızlık verir.
- Bütün derslerini geçen YBP'ye bakılmadan geçer; 1 başarısız ders ve YBP en az 50 ise de doğrudan geçilir (OÖY m.57).
- 2-3 başarısız ders ve YBP en az 50 ise sorumlu geçersin; 4 ve üzeri başarısız ders ya da 6'yı aşan toplam sorumlu ders sınıf tekrarıdır.
- Özürsüz devamsızlığı 10 günü ya da toplam devamsızlığı 30 günü aşan öğrenci, puanları ne olursa olsun başarısız sayılır (m.36).
Lisede sınıf geçme kuralları 2026'da nasıl işliyor?
Lisede yıl sonunda üç sonuçtan biri çıkar: doğrudan geçmek, bazı derslerden sorumlu olarak geçmek ya da sınıf tekrar etmek. Hangisinin olacağını dört bilgi belirler: başarısız ders sayısı, yılsonu başarı puanı (YBP), alt sınıflardan taşınan sorumlu dersler ve devamsızlık. Bu araç bu dört bilgiyi Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği'nin 36, 56, 57, 58 ve 59. maddelerine göre değerlendirir ve kararı gerekçesiyle gösterir.
Kurallar 8 Eylül 2023'te değişti. Geçici 12. madde, yeni hükümlerin 2023-2024 öğretim yılında hazırlık ve 9. sınıflardan başlayarak kademeli uygulanacağını söyler. O yıl 9. sınıfa başlayan öğrenciler 2026-2027'de 12. sınıfa geldiği için bu öğretim yılında lisenin bütün sınıfları aynı kurallara tabidir. Sınıf tekrar eden öğrenci de tekrar ettiği sınıfın kurallarına bağlıdır. Eski sistemdeki "YBP 50 ise kaç başarısız ders olursa olsun geçer" kuralı artık uygulanmaz.
Önce: bir ders ne zaman başarısız sayılır?
Başarısız ders sayısını doğru sayarsan kararın yarısını çözmüş olursun. 56. maddeye göre ders, iki dönem puanının ortalaması en az 50 ise ya da birinci dönem ne olursa olsun ikinci dönem puanı en az 70 ise geçilir. Bu ikisi de tutmuyorsa ders başarısızdır. Ortalama hesaplanırken bölme dört basamak yürütülür ve yukarı yuvarlama yapılmaz; 49,99 ortalama başarısızdır.
1. dönem 30, 2. dönem 75 → ortalama 52,5 → geçti
1. dönem 20, 2. dönem 70 → ortalama 45, ama 2. dönem 70 → geçti
1. dönem 40, 2. dönem 55 → ortalama 47,5 ve 2. dönem 70 altı → başarısızKarar sırası
Araç kuralları yönetmelikteki sırayla uygular. İlk tutan kural sonucu verir.
| Durum | Sonuç | Madde |
|---|---|---|
| Özürsüz devamsızlık 10 günü ya da toplam 30 günü aştı | Başarısız sayılır, sınıf tekrar | 36/5-a, 59/1-a |
| Bütün dersler başarılı | Doğrudan geçer (YBP'ye bakılmaz) | 57/1-a |
| 1 başarısız ders ve YBP en az 50 | Doğrudan geçer; ders YBP ile başarılı sayılır | 57/1-b |
| 2 veya 3 başarısız ders ve YBP en az 50 | Sorumlu geçer | 58/1 |
| Alt sınıflar dahil toplam başarısız ders 6'yı aşıyor | Sınıf tekrar | 58/1 |
| 4 veya daha fazla başarısız ders | Sınıf tekrar | 58/1, 59/1-a |
| Başarısız ders var ve YBP 50'nin altında | Sınıf tekrar | 57-58 |
Bütün bu kuralların ön şartı her dersten iki dönem puanı bulunmasıdır. Bir dersten dönem puanı oluşmamışsa durum okul idaresince ayrıca değerlendirilir.
"Bütün dersleri geçen YBP'ye bakılmadan geçer" ne demek?
İkinci dönem 70 kuralı sayesinde bir öğrenci bütün derslerini geçip yine de YBP'si 50'nin altında kalabilir. Örneğin birinci dönemi çok kötü geçen ama ikinci dönem her dersten 70 alan bir öğrencinin ders ortalamaları 35-45 civarında olabilir. 57. maddenin (a) bendi bu öğrenciyi YBP şartı aramadan doğrudan geçirir. Eski bazı hesaplayıcılar "YBP 50'nin altındaysa kalır" diye bu durumu yanlış gösterir.
Sorumlu geçiş ve 6 ders sınırı
Sorumlu geçen öğrenci bir üst sınıfa devam eder, başarısız olduğu derslerden sorumluluk sınavına girer. Sorumluluk sınavları birinci dönemin ilk iki haftasında, ikinci dönemin ilk iki ve son iki haftasında yapılır. Sınavdan en az 50 alınca sorumluluk kalkar (58/4). Türk Dili ve Edebiyatı ile yabancı dil derslerinde sınav yazılı ve uygulamalı iki aşamada yapılır.
Sorumlu ders sayısı birikir. Bu yıl 3 dersten sorumlu geçen ve geçen yıldan kalan 4 sorumlu dersi bulunan bir öğrencinin toplamı 7 olur; 6'yı aştığı için sınıf tekrar eder. Araçtaki "Alt sınıflardan kalan sorumlu ders" alanı bu hesap içindir. Nakil ve geçişten doğan sorumlu dersler bu sayıya katılmaz.
Örnek (aracın varsayılanı): 9. sınıf, YBP 62,4, 2 başarısız ders, önceki sorumlu 0
Devamsızlık 3 / 8 gün → sınır içinde
2 başarısız, YBP ≥ 50 → sorumlu geçer; toplam sorumlu 2 (sınır 6)12. sınıfta durum farklı
12. sınıfta "üst sınıfa geçmek" yerine mezuniyet söz konusudur. Bütün derslerden başarılı olan ya da 1 başarısız dersi olup YBP'si en az 50 olan öğrenci, alt sınıflardan sorumlu dersi kalmamışsa mezun olur. Daha fazla başarısız dersi olan öğrenci mezun olamaz. 59. maddenin (b) bendine göre bu öğrenci başarısız ders sayısına bakılmaksızın sınıfı tekrar edebilir. Tekrar etmek istemezse daha önce sınıf tekrar etmemişse iki, etmişse bir öğretim yılı daha başarısız derslerinden sorumluluk sınavına girebilir. Sorumluluk sınavı sonunda tek dersten başarısız kalan son sınıf öğrencisi için takip eden hafta içinde bir sınav daha yapılır (58/6).
Devamsızlık sınırları
36. maddenin beşinci fıkrasına göre devamsızlığı özürsüz 10 günü ya da toplamda 30 günü aşan öğrenci ders puanları ne olursa olsun başarısız sayılır. Buradaki "aşan" kelimesine dikkat et: tam 10 gün özürsüz devamsızlık sınırın içindedir, 10,5 gün aşmıştır. Yarım gün devamsızlıklar 0,5 olarak sayılır. Bazı öğrenciler için toplam süre daha uzundur: birinci dereceden yakınını kaybeden için 40 gün, sürekli tedavi, yatarak tedavi ya da organ nakli gerektiren hastalığı olanlar, koruma altındakiler ve tutuklu öğrenciler için 60 gün, tam zamanlı kaynaştırma öğrencileri ile özel eğitim meslek lisesi öğrencileri için 70 gün. Özürsüz sınır 40 ve 60 günlük gruplarda yine 10 gün, 70 günlük grupta 20 gündür (36/5-b). Bu durumlardaysan araçta genel sınırla çıkan sonucu okul idaresiyle karşılaştır.
Sınıf tekrarı kaç kez yapılabilir?
Hazırlık sınıfı hariç ortaöğrenim boyunca sınıf tekrarı bir kez yapılır. İkinci kez sınıf tekrarına düşen öğrencinin ders yılı sonunda okulla ilişiği kesilir ve veli ile öğrencinin isteği de dikkate alınarak mesleki eğitim merkezine, açık öğretim lisesine, mesleki açık öğretim lisesine ya da açık öğretim imam hatip lisesine kaydı yapılır (59/1-a). Okullarda kurulan önleme, müdahale ve yönlendirme komisyonu birinci dönem sonunda sınıf tekrarı riski taşıyan öğrencileri belirler ve ikinci dönem için zorunlu bir müdahale planı hazırlar (59/A).
Sınıf geçme aracı nasıl kullanılır?
- Sınıfını seç: 9-11 ya da 12.
- YBP'ni yaz. Bilmiyorsan Lise YBP aracında ders puanlarından hesapla; o araç başarısız derslerini de sayar.
- Bu yıl başarısız olduğun ders sayısını gir.
- Önceki yıllardan hâlâ kalkmamış sorumlu derslerin varsa sayısını yaz.
- Özürsüz ve toplam devamsızlık gününü gir.
- Sonuçta karar, kısa gerekçe ve sorumlu ders sayıları görünür. "Hesaplama adımları" her kontrolü madde numarasıyla listeler.
Birinci dönem sonunda risk var mı?
Yıl sonunu tahmin etmek için birinci dönem karnesindeki bilgi yeter. Birinci dönemde 50'nin altında kalan her ders için ikinci dönemde gereken puanı Lise Ders Puanı aracıyla hesaplayabilirsin: gereken puan 100 eksi birinci dönem puanıdır ama hiçbir zaman 70'ten fazla değildir. Örneğin birinci dönemi 30, 35, 42 ve 48 olan dört ders varsa ikinci dönemde sırasıyla 70, 65, 58 ve 52 gerekir. Dört dersin hepsi başarısız kalırsa sınıf tekrarı gündeme gelir; ikisini kurtarırsan sorumlu geçişin, üçünü kurtarırsan doğrudan geçişin yolu açılır. Okulun önleme, müdahale ve yönlendirme komisyonu da birinci dönem sonunda bu öğrencileri belirleyip bir müdahale planı hazırlar.
Sınıf geçme kurallarında sık yapılan hatalar
- İkinci dönem 70 kuralını unutup ortalaması 50'nin altındaki her dersi başarısız saymak.
- 49,95 gibi bir YBP'yi 50'ye yuvarlamak. Yönetmelik dört basamak yürütür, yuvarlamaz.
- Eski sistemi uygulamak: YBP 50 ise her durumda geçileceğini düşünmek.
- Alt sınıflardan kalan sorumlu dersleri hesaba katmamak.
- 12. sınıfta sorumlu geçişin mezuniyet anlamına geldiğini sanmak.
Sıkça sorulan sorular
1 dersten kaldım ama YBP'm 50'nin üstünde. O dersten sorumlu olur muyum?
Genelde hayır. Doğrudan geçersin ve o ders yılsonu başarı puanıyla başarılı sayılır. Bakanlığın YBP ile başarılı sayılamayacağını belirlediği bir ders ise (bazı meslek alan ve dal dersleri gibi) o dersten sorumlu geçersin (57/2).
4 dersten kaldım, YBP'm 70. Sorumlu geçebilir miyim?
Hayır. Sorumlu geçiş bulunduğun sınıfta en fazla 3 başarısız ders için mümkündür; YBP ne kadar yüksek olursa olsun 4 ders sınıf tekrarı demektir.
Sorumluluk sınavından kaç almam gerekir?
En az 50. Sorumluluk sınavına girdiğin dersin yıl sonu puanı, eski yıl sonu puanıyla sorumluluk sınavı puanının ortalaması olarak yeniden hesaplanır (53/1-d).
Bu kurallar meslek lisesi için de geçerli mi?
Mesleki ve teknik Anadolu liselerinin genel kuralları aynıdır; işletmelerde beceri eğitimi, staj bitirme sınavı ve mesleki eğitim merkezi programları için ek hükümler vardır. Mesleki eğitim merkezinde sınıf tekrarı iki kez yapılabilir. Bu hükümler araçta yoktur.
Kaynaklar ve güncellik
Bu sayfadaki kuralları ve aracın formülünü, aşağıdaki resmî metinlerin Ekim 2026 itibarıyla mevzuat.gov.tr'de yayımlanan güncel hâlinden aldım. Yönetmelik değiştiğinde araç ve bu metin birlikte güncellenir.
- Millî Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği (Resmî Gazete 07.09.2013, sayı 28758); sınıf geçme maddeleri 08.09.2023 (32303), ödül ve değerlendirme maddeleri 22.02.2025 (32821) değişiklikleriyle, son değişiklik 03.07.2026 (33299): m.36 (devamsızlık), m.56 (ders başarısı), m.57 (doğrudan sınıf geçme), m.58 (sorumlu geçme ve sorumluluk sınavı), m.59 (sınıf tekrarı), m.59/A (önleme komisyonu), geçici m.12 (kademeli uygulama).
Sonuç bilgilendirme amaçlıdır ve Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği'nin 2026 metnine dayanır. Nakil, hazırlık sınıfı, evde eğitim, uzun süreli rapor gibi özel durumlar ayrıca değerlendirilir. Kesin karar okulun öğretmenler kurulunun ve e-Okul kaydınındır.