DGS Ön Lisans Başarı Puanı (ÖBP) Hesaplama

ÖBP nedir?

Ön Lisans Başarı Puanı (ÖBP), ön lisans akademik not ortalamanın Dikey Geçiş Sınavı (DGS) puanına taşınan karşılığıdır. DGS puanı, sınavdaki sayısal ve sözel standart puanlarınla ÖBP'nin katsayılarla çarpılıp toplanmasıyla bulunur. ÖBP üç puan türüne de (DGS-SAY, DGS-SÖZ, DGS-EA) aynı ağırlıkla eklenir.

YKS'deki OBP ile karıştırma. OBP lise diploma notundan hesaplanır ve 250 ile 500 arasındadır; ÖBP ön lisans ortalamasından hesaplanır ve 40 ile 80 arasındadır. Katsayıları da farklıdır.

ÖBP hesaplama formülü

2026-DGS Kılavuzu §4.2'deki kural şu: ön lisans akademik not ortalamaları, en yükseği 100, en düşüğü 50 olarak değerlendirilip 0,8 ile çarpılarak ÖBP'ye dönüştürülür. 50'nin altındaki notlar 50 sayılır. Bütün not sistemleri doğru orantı kurularak 100'lük sisteme çevrilir.

100'lük not = not × 100 / not sisteminin en yüksek değeri
             (4'lükte × 25, 5'likte × 20)
Değerlendirilen not = en az 50, en fazla 100
ÖBP = değerlendirilen not × 0,8                → 40 ile 80 arası
DGS puanına katkı = ÖBP × 0,6                 → 24 ile 48 puan arası
Önceki yıl DGS ile yerleşmişseniz: ÖBP × 0,45 → 18 ile 36 puan arası

"Doğru orantı" ifadesine dikkat et. 4'lük sistemde 3,00 ortalama, YÖK'ün dönüşüm tablolarında başka bir değere karşılık gelebilir; DGS'de ise basitçe 3,00 / 4 × 100 = 75 olarak alınır.

Not ortalamasına göre ÖBP tablosu

Tabloda görüldüğü gibi ortalamadaki her 0,25'lik fark DGS puanına 3 puan olarak yansır. 2,00 ile 4,00 arasındaki fark 24 puandır; bu da DGS'de yaklaşık 7 sayısal nete (SAY puan türünde) denk gelir.

Not ortalaman 5'lik sistemdeyse aynı mantık geçerli: 4,00 / 5 × 100 = 80, ÖBP = 64, katkı 38,4 puan.

Adım adım örnek ÖBP hesabı

Ön lisans ortalaması 4'lük sistemde 3,00 olan ve geçen yıl DGS ile yerleşmemiş bir aday:

100'lük not = 3,00 × 100 / 4 = 75
ÖBP         = 75 × 0,8 = 60
Katkı       = 60 × 0,6 = 36 puan

Aynı aday 2025-DGS ile bir programa yerleşmiş olsaydı katkı 60 × 0,45 = 27 puan olurdu. Yani önceki yıl yerleşmiş olmak bu adaya 9 puana mal olur.

DGS Puan aracına aynı not bilgisini girdiğinde, örneğin 28 sayısal ve 25,5 sözel netle tahmini DGS-SAY yaklaşık 259,63 çıkar; bu toplamın 36 puanı ÖBP'den gelir.

Önceki yıl yerleşme kuralı

Kılavuza göre bir önceki yılın DGS'sinde bir yükseköğretim programına yerleşen adayların ÖBP'si 0,6 yerine 0,45 katsayısıyla çarpılır. Örneğin 2025-DGS'de yerleşen adayın 2026-DGS'deki katsayısı 0,45'tir; 2026-DGS'de yerleşen adayın 2027-DGS'deki katsayısı da 0,45 olacak. Kural yalnız bir önceki yıl için geçerli; iki yıl önce yerleşmiş bir aday yeniden 0,6 katsayısıyla değerlendirilir.

Not bilgin nereden gelir?

ÖSYM akademik not ortalamalarını YÖKSİS'ten elektronik olarak alır ve ÖBP'yi bu bilgiyle hesaplar. YÖKSİS'te kaydı bulunmayan adaylar için kılavuzda belirtilen beyan ve belge yolları uygulanır. YÖKSİS'teki bilgide eksik ya da hata varsa düzeltmeyi ÖSYM yapmaz, mezun olduğun ya da okuduğun üniversite yapar. Başvuru döneminde not bilgini kontrol etmek, sonradan çıkabilecek bir hataya karşı elindeki tek önlemdir.

ÖBP'nin DGS sıralamasındaki ağırlığı

ÖBP katkısı 24 ile 48 puan arasındadır. İlk bakışta küçük görünür, ama DGS puanlarının çoğu 180 ile 300 aralığında toplandığı için bu fark sıralamada belirgin bir yer tutar. 2,50 ortalama ile 3,50 ortalama arasındaki 12 puanlık fark, DGS-SAY'da yaklaşık 3,6 sayısal nete, DGS-SÖZ'de 4 sözel nete denk gelir. Eşitlik durumunda da ÖBP devreye girer: kılavuza göre puanlar eşitse önce ağırlığı büyük olan standart puana, ardından ÖBP'ye bakılır.

Not sistemleri arasında dönüşüm örnekleri

Tablodaki bütün satırlar aynı kurala uyar: not, not sisteminin en yüksek değerine bölünüp 100 ile çarpılır; 50'nin altı 50 sayılır; sonuç 0,8 ile çarpılır.

ÖBP hesaplama aracını nasıl kullanmalı?

Not sistemini seç, transkriptindeki genel not ortalamasını gir ve geçen yıl DGS ile bir programa yerleşip yerleşmediğini işaretle. 4'lük sistemde 4'ten, 5'lik sistemde 5'ten büyük bir not girersen araç uyarı verir. Sonuçta ÖBP'ni, değerlendirilen 100'lük notu, uygulanan katsayıyı ve DGS puanına eklenecek katkıyı görürsün. Netlerinle birlikte toplam DGS puanını görmek için DGS Puan aracına geçebilirsin; aynı not bilgisi orada da kullanılır.

DGS takvimi ve not bilgisinin kontrolü

DGS başvuruları genellikle Mayıs ayında alınır, sınav Temmuz'da yapılır; 2026'da başvurular 14 Mayıs'ta başladı ve sınav 19 Temmuz'da uygulandı. Başvuru sırasında ÖSYM, YÖKSİS'teki not bilgini aday işlemleri ekranında gösterir. Son sınıf öğrencilerinin mezuniyet ortalaması o tarihte kesinleşmemiş olabilir; güncel ortalamanın hangi tarihte alınacağını kılavuzdaki takvimden kontrol etmek gerekir. Ortalaman YÖKSİS'e yanlış ya da eksik işlenmişse düzeltmeyi kendi üniversiten yapar; ÖSYM'ye doğrudan yapılan düzeltme talepleri işleme alınmaz.

Ön lisans programını farklı bir not sisteminde tamamladıysan (örneğin yurt dışında), not sisteminin en yüksek değerini bilmen yeterli: araç ve ÖSYM aynı doğru orantı kuralını uygular.

ÖBP ile tercih stratejisi

ÖBP'n sabittir, bu yüzden tercih aşamasında sorulacak soru sınav puanının hangi programlara yettiğidir. Yine de ÖBP'yi hesaba katmadan yapılan karşılaştırmalar yanıltır. Arkadaşınla aynı neti yapmış olsan bile ortalamalarınız arasında 0,50 fark varsa DGS puanlarınız arasında 6 puan fark oluşur. Taban puana yakın programlarda bu fark yerleşip yerleşmemeyi belirleyebilir. Ortalaması düşük adaylar için tersi de geçerli: ÖBP farkını kapatmanın tek yolu sınavda ek net yapmaktır. SAY hedefleyen bir aday için 6 puan, yaklaşık iki sayısal net demektir.

ÖBP hesabında sık yapılan hatalar

ÖBP'yi lise diploma notundan hesaplamak

DGS'de lise diploma notu kullanılmaz. ÖBP yalnız ön lisans not ortalamandan hesaplanır.

"Diploma notu × 5" kuralını uygulamak

Bu kural YKS'deki OBP içindir. DGS'de çarpan 0,8'dir.

YÖK dönüşüm tablosunu kullanmak

4'lük notu 100'lüğe çevirirken DGS kılavuzu doğru orantıyı esas alır. 3,00 için 75 alınır.

50'nin altını olduğu gibi bırakmak

Ortalaman 100'lük sistemde 50'nin altına denk geliyorsa (örneğin 4'lükte 1,80), ÖSYM bunu 50 kabul eder. ÖBP 40'ın altına düşmez.

Sık sorulan sorular

Son sınıftayım, ortalamam henüz kesinleşmedi. Hangi notu girmeliyim?

ÖSYM'nin YÖKSİS'ten aldığı güncel ortalamayı. Mezuniyetten sonra ortalaman değişecekse kılavuzdaki takvime göre güncellenip güncellenmediğini kontrol et.

ÖBP her puan türünde aynı mı?

Evet. Tablo-A'da ÖBP katsayısı DGS-SAY, DGS-SÖZ ve DGS-EA için 0,6'dır (önceki yıl yerleşende 0,45).

ÖBP puanımı artırmanın yolu var mı?

ÖBP kayıtlı not ortalamandan hesaplandığı için sınav döneminde değişmez. Ama katkı en fazla 48 puandır; sınavdaki birkaç net bu farkı kapatabilir.

Ortalamam 100'lük sistemde 92,4; ÖBP'm kaç?

92,4 × 0,8 = 73,92. DGS puanına katkısı 73,92 × 0,6 ≈ 44,35 puandır.

Transkriptimde iki ondalıklı not var, yuvarlama yapılır mı?

Araç notu girdiğin gibi kullanır. ÖSYM'nin kullandığı değer YÖKSİS'teki kayıttır; orada nasıl görünüyorsa hesap o değerle yapılır.

ÖBP hesabının kısa özeti

• ÖBP = not (100'lüğe doğru orantıyla çevrilmiş, en az 50) × 0,8 → 40 ile 80.
• 4'lükte not × 25, 5'likte not × 20 ile 100'lüğe çevrilir.
• DGS puanına katkı ÖBP × 0,6; bir önceki yılın DGS'sinde yerleşenlerde × 0,45.
• Katkı üç puan türünde de aynıdır ve en fazla 48 puandır.
• Hesap kesindir; not bilgini YÖKSİS üzerinden kontrol et.

Kaynak: ÖSYM 2026-DGS Kılavuzu §4.2 (Ön Lisans Başarı Puanı), §4.3 (DGS puanının hesaplanması) ve Tablo-A.