Kronometre

Online kronometre; süreyi saniyenin yüzde biri hassasiyetinde tutar, tur alır, her turun süresini listeler ve en hızlı ile en yavaş turu işaretler. Aynı sayfadaki geri sayım moduyla 1, 5, 25 dakika ya da istediğin bir süre için zamanlayıcı kurarsın; süre dolunca ses ve titreşimle haber verir. Koşu, yüzme ya da bisiklet antrenmanında tur süresi tutmak, bir sunumun ne kadar sürdüğünü ölçmek, sınav provası yapmak ya da yemek pişirirken süre kurmak için ayrı bir uygulama indirmen gerekmez.

Kronometre ve geri sayım nasıl kullanılır?

Kronometre

1. "Başlat" düğmesine bas ya da klavyede boşluk tuşuna dokun. Süre işlemeye başlar.
2. Her tur ya da ara zaman için "Tur" düğmesine bas (klavyede T). Turlar ekranın altındaki tabloya eklenir.
3. "Durdur" ile süreyi dondur. "Devam" ile kaldığın yerden sürdürebilirsin.
4. Durdurduktan sonra "Sıfırla" (klavyede S) süreyi ve turları temizler.
5. "Turları kopyala" ile tur tablosunu bir tabloya ya da mesaja yapıştırabileceğin biçimde panoya al.

Geri sayım

1. Üstteki "Geri sayım" moduna geç.
2. Saat, dakika ve saniye kutularına süreyi yaz ya da 1, 3, 5, 10, 15, 25 dakikalık hazır sürelerden birini seç.
3. "Başlat"a bas. Kalan süre büyük rakamlarla ve altında bir ilerleme çubuğuyla gösterilir.
4. "Duraklat" ile geri sayımı durdurup "Devam" ile sürdürebilirsin.
5. Süre dolunca ses çalar, telefon destekliyorsa titrer ve "Süre doldu" bildirimi görünür.

Ekranın kararmasını istemiyorsan "Çalışırken ekranı açık tut" anahtarını açık bırak. Tarayıcın destekliyorsa ekran, kronometre ya da geri sayım çalıştığı sürece kapanmaz.

Klavye kısayolları

Bir kutuya yazı yazarken ya da bir düğme seçiliyken (Tab ile gelmişsen) kısayollar devreye girmez; o anda tarayıcının kendi davranışı geçerlidir. Örneğin "Tur" düğmesi seçiliyken boşluk tuşu o düğmeye basar. Sayfanın boş bir yerine tıklayarak kısayolları yeniden kullanabilirsin.

Süre nasıl tutuluyor?

Birçok basit kronometre her saniye ya da her salise bir sayaç artırır. Bu yöntemin sorunu, tarayıcının arka plandaki sekmelerde zamanlayıcıları yavaşlatmasıdır. Chrome ve diğer tarayıcılar, görünmeyen sekmelerdeki zamanlayıcıları pil ve işlemci tasarrufu için en fazla saniyede bir çalışacak şekilde kısar, bazı durumlarda daha da seyrekleştirir. Sayaç artırarak süre tutan bir kronometre başka bir sekmeye geçtiğinde geri kalır.

Bu araç saymaz, okur. Başlat'a bastığın an, tarayıcının performance.now() saatinden bir zaman damgası olarak kaydedilir. Ekranda gösterilen süre her seferinde şu hesapla bulunur:

geçen süre = önceki çalışmalarda biriken süre + (şimdiki saat okuması − son başlatma anı)

performance.now(), W3C'nin Yüksek Çözünürlüklü Zaman (High Resolution Time) belirtiminde tanımlanan, geriye gitmeyen (monoton) bir saattir. Bilgisayarın saati ayarlansa, yaz saatine geçilse ya da sekme arka planda kalsa da bu saat düzgün ilerler. Ekran yalnız görünür olduğunda, ekranın yenilenme hızıyla (çoğu cihazda saniyede 60 kez) güncellenir. Sekmeye geri döndüğünde ekran ilk karede doğru süreyi gösterir; arada geçen zaman kaybolmaz.

Tur ve ara zaman farkı

Kronometrede iki farklı değer tutulur. "Toplam" sütunu, Başlat'tan o tura kadar geçen süredir (ara zaman, İngilizcede "split"). "Tur süresi" ise o turun tek başına süresidir; bir önceki ara zamandan farkıdır.

Örnek: üç turluk bir koşuda Tur düğmesine 1:05,20, 2:08,05 ve 3:12,15'te basılmış olsun.

Ortalama tur süresi toplam sürenin tur sayısına bölümüdür: 3:12,15 ÷ 3 = 1:04,05. En hızlı ve en yavaş tur en az iki tur alındığında işaretlenir; bütün turlar eşitse işaret konmaz. Tablo en yeni tur üstte olacak şekilde sıralanır, böylece antrenman sırasında son turunu aşağı kaydırmadan görürsün.

Geri sayım nasıl biter?

Geri sayım da aynı saatle çalışır: kalan süre, hedef süreden geçen süre çıkarılarak bulunur ve sıfırın altına inmez. Ekranda tamamlanmamış saniye yukarı yuvarlanır; 9,2 saniye kalmışken ekran 00:10 gösterir, sıfıra yalnız süre gerçekten dolduğunda iner. Bu, mutfak saatleri ve sınav sayaçlarındaki alışılmış davranıştır.

Bitişi yakalamak için iki yol birlikte kullanılır: tam bitiş anına kurulmuş bir zamanlayıcı ve ekranın her yenilenişinde yapılan bir kontrol. Hangisi önce yakalarsa alarm bir kez çalar.

Arka plan, kilit ekranı ve pil

• Başka bir sekmeye geçtiğinde süre doğru işlemeye devam eder. Geri sayımın alarmı arka plandaki sekmede de çalar; tarayıcının zamanlayıcı kısıtlaması nedeniyle bir iki saniye gecikebilir.
• Telefonun ekranı kilitlendiğinde ya da tarayıcı tamamen arka plana atıldığında işletim sistemi sayfayı dondurabilir. Kronometrenin tuttuğu süre bu durumda da doğru kalır, çünkü süre geri dönüldüğünde saat farkından yeniden hesaplanır; ama geri sayımın sesi sen ekrana dönene kadar çalmayabilir. Önemli bir süre için ekranı açık tut seçeneğini kullan ve telefonu kilitleme.
• Ekranı açık tutmak (Screen Wake Lock) pil tüketimini artırır. Uzun bir antrenmanda telefonun şarjını kontrol et.
• Sesli uyarı için cihazın sesinin açık olması gerekir; sessiz modda yalnız titreşim ve ekrandaki bildirim kalır.

Hassasiyet

Ekranda saniyenin yüzde biri (santisaniye) gösterilir; değer aşağı yuvarlanır, yani 1,239 saniye 01,23 olarak görünür. Ölçümün doğruluğunu asıl belirleyen şey insan tepki süresidir: düğmeye basma refleksi genellikle 0,15 ile 0,3 saniye arasındadır. Bu yüzden elle tutulan sürelerde onda bir saniyenin altındaki farkları kesin kabul etme. Resmî yarışlarda elektronik zamanlama kullanılmasının nedeni budur.

Sınav geri sayımından farkı

Bu araçtaki geri sayım dakika ve saniye ölçeğindedir: bir sınav provasının 40 dakikası, bir pomodoro turu ya da bir sunum süresi gibi. Bir sınava kaç gün kaldığını görmek istersen sınav geri sayımı, belirli bir tarihe kalan günler için kaç gün kaldı aracını kullan. Pomodoro yöntemiyle bir çalışma planı kurmak istersen ders çalışma planı aracı oturum ve mola sayılarını hesaplar; her oturumun süresini burada geri sayımla tutabilirsin.

Kullanım örnekleri

• Koşu ve yüzme antrenmanı: her tur ya da her havuz boyunda Tur'a bas, en hızlı ve en yavaş turu tablo gösterir. Tempo dengesini görmek için tur sürelerinin birbirine yakın olmasına bak.
• Sunum provası: kronometreyi başlat, her slayt geçişinde Tur'a bas. Hangi bölümün uzun sürdüğü tur tablosunda görünür. Metnin tahmini konuşma süresini önceden görmek için kelime sayacı aracına bakabilirsin.
• Sınav provası: geri sayımı sınavın gerçek süresine kur, telefonu masaya ekran açık bırak.
• Mutfak: yumurta için 7, çay demlemek için 15 dakika gibi süreleri hazır düğmelerle kur.
• Plank, esneme gibi egzersizler: geri sayımı 30 ya da 60 saniyeye kur.

Kaynaklar

• W3C, High Resolution Time (performance.now): monoton, alt milisaniye çözünürlüklü zaman kaynağı.
• W3C, Screen Wake Lock API: ekranın kararmasını önleme izni.
• WHATWG HTML Standardı, zamanlayıcılar ve requestAnimationFrame: görünmeyen belgelerde zamanlayıcıların kısıtlanması.
• Chrome geliştirici belgeleri, arka plan sekmelerinde zamanlayıcı kısıtlaması (timer throttling).

Sıkça sorulan sorular

Başka sekmeye geçince kronometre durur mu?

Hayır. Süre bir sayaç artırılarak değil, başlatma anı ile şimdiki saat arasındaki farktan hesaplanır. Sekmeye döndüğünde ekran doğru süreyi gösterir.

Sayfayı yenilersem süre kaybolur mu?

Evet. Kronometre ve turlar sayfa açıkken tutulur, kaydedilmez. Sonucu saklamak istersen "Turları kopyala" ile bir yere yapıştır ya da ekran görüntüsü al.

Geri sayım bitince ses gelmedi, neden?

Cihazın sessiz moddaysa ya da ses kısıksa alarm duyulmaz. Telefon kilitlendiyse işletim sistemi sayfayı durdurmuş olabilir; ekrana dönünce bildirim görünür. Ekranı açık tut seçeneğini kullan.

En fazla ne kadar süre kurabilirim?

Geri sayımda en fazla 99 saat 59 dakika 59 saniye kurabilirsin. Kronometrenin bir üst sınırı yok; bir saati geçen süreler saat:dakika:saniye biçiminde gösterilir.

Tur süresi ile toplam süre arasındaki fark ne?

Toplam süre, Başlat'tan o tura kadar geçen süredir. Tur süresi, iki tur arasındaki süredir. Antrenmanda tempo dengesini tur süresine, hedef süreye ne kadar yaklaştığını toplam süreye bakarak görürsün.

Klavyede boşluk tuşu çalışmıyor, ne yapmalıyım?

Bir yazı kutusu ya da düğme seçiliyse boşluk tuşu o öğeye gider. Sayfanın boş bir yerine tıkla ve tekrar dene.

İlgili araçlar

İki saat arasındaki farkı hesaplamak için zaman farkı, bir tarihe kalan günler için kaç gün kaldı, sınav tarihlerine kalan süre için sınav geri sayımı aracını kullanabilirsin. Kronometrenin antrenmanda ve derste nasıl kullanılacağını online kronometre nasıl kullanılır? yazısında anlattık.