# Zekat Hesaplama

> Nakit, altın, gümüş, ticaret malı ve alacaklarınızdan borcunuzu düşerek nisabı aşıp aşmadığınızı ve vermeniz gereken %2,5 zekat tutarını hesaplayın.

- Adres: https://hesapo.com/zekat/
- Kategori: [Dini](https://hesapo.com/kategori/dini/)
- Son güncelleme: 2026-10-09

Rehberde zekâta tabi malların hangileri olduğunu, nisap sınırının altın üzerinden nasıl bulunduğunu ve borçların hesaptan nasıl düşüldüğünü örnek bir hesapla anlattık. Zekâtın ne zaman ve kimlere verildiği de aşağıda.

> **Uyarı:** Önemli: Bilgilendirme amaçlıdır; dini hükümler ve güncel nisap tutarları için Diyanet İşleri Başkanlığı esastır. Zekatta bazı konularda mezheplere ve görüşlere göre farklılıklar vardır; kendi durumun için Diyanet'e veya müftülüğe danış.

**Kısaca**

- Zekat = net servet × %2,5; net servet nakit, altın, gümüş, ticaret malı ve alacakların toplamından borçlar düşülerek bulunur.
- Zekat için net servetin nisabı aşması gerekir: Diyanet'e göre altında 80,18 gram, gümüşte 561 gram esas alınır.
- Nisabın TL karşılığı altın ve gümüş fiyatına göre her gün değişir; hesabı güncel gram fiyatıyla yap.
- Oturulan ev, kişisel araç ve ev eşyası zekata tabi değildir; zekat nisap üzerinden bir kameri yıl geçince vacip olur, Ramazan'a bağlı değildir.

Zekat hesaplama aracı nakit, altın, gümüş, ticaret malı ve alacağını toplar, borcunu düşer ve net servetinin nisabı aşıp aşmadığını gösterir. Aşıyorsa vermen gereken zekat miktarını bulur. Bu rehberde zekatın ne olduğunu, nisabın nasıl belirlendiğini, hangi varlıkların hesaba katıldığını, adım adım zekat hesabını ve sık sorulan soruları bulacaksın.

## Zekat nedir, kimlere farz olur?

Zekat, İslam'ın beş şartından biri olan, malî nitelikte bir ibadettir. Akıllı ve ergenlik çağına girmiş, temel ihtiyaçlarından ve borçlarından fazla olarak nisap miktarı mala sahip Müslümanlar, bu mal üzerinden bir kameri yıl geçtiğinde zekat vermekle yükümlüdür. Zekat için malın artıcı nitelikte olması ve bir yıl boyunca nisabın altına düşmemesi şarttır.

Zekatın amacı toplumsal dayanışmayı güçlendirmek, ihtiyaç sahiplerinin geçimine destek olmak ve kişiyi mal hırsından arındırmaktır. Fitre, fidye ve kurban da malî ibadetlerdir ama zekatla aynı şey sayılmaz, ayrı hesaplanır. Fitreyi hesaplamak istersen [fitre hesaplama](https://hesapo.com/fitre/) aracına bakabilirsin.

## Nisap nedir, nasıl belirlenir?

Nisap, bir kimsenin zengin sayılması ve zekat vermekle yükümlü olması için sahip olması gereken en az mal miktarıdır. Geleneksel ölçü olarak altın için yirmi miskal, gümüş için iki yüz dirhem esas alınır. Diyanet İslam İlmihali bu ölçüleri bugünkü ağırlıklara altın için 80,18 gram, gümüş için 561 gram olarak çeviriyor; bu araç da aynı değerleri kullanıyor. Bazı kaynaklarda altın için yaklaşık 85 gram, gümüş için yaklaşık 595 gram gibi farklı eşdeğerler de geçer. Fark, kullanılan miskal ve dirhem karşılıklarından doğar. Hangi ölçünün esas alınacağını Diyanet'e ya da müftülüğe sorman önerilir.

Nisabın güncel Türk lirası karşılığı altın ve gümüşün gram fiyatına bağlı olduğu için her gün değişir. Bu sayfada belirli bir tutar yazılı değil. Güncel gram fiyatını kendin girerek hesap yapabilir, resmî nisap duyurusu için Diyanet'e bakabilirsin.

### Altın nisabı mı, gümüş nisabı mı esas alınmalı?

Altın nisabı esas alınırsa eşik yüksek, gümüş nisabı esas alınırsa düşük çıkar, çünkü 561 gram gümüşün değeri 80,18 gram altından çok daha azdır. Nakit ve ticaret malı gibi varlıklarda hangi ölçünün esas alınacağı konusunda görüş farkları var. Aracın "Nisap ölçüsü" seçeneğiyle iki ölçüyü de deneyebilirsin; kendi durumun için hangisinin geçerli olduğunu müftülükten öğren.

## Zekat nasıl hesaplanır?

Zekat hesabı beş adımda yapılır.

1. Zekata tabi varlıklarını topla: nakit (banka hesabı ve döviz dahil), altın, gümüş, ticaret malı ve tahsili kesin alacaklar.
2. Düşülmesi gereken borçlarını toplamdan çıkar. Bulduğun tutar net servetindir.
3. Altın ya da gümüş nisabını güncel gram fiyatıyla çarparak nisap tutarını bul.
4. Net servetini nisapla karşılaştır. Nisabın altındaysa zekat gerekmez.
5. Nisabı aşıyorsa net servetini 0,025 ile çarp. Çıkan tutar vermen gereken zekattır.

```
Net servet = nakit + altın + gümüş + ticaret malı + alacak − borç
Nisap      = 80,18 gr × gram altın fiyatı  (veya 561 gr × gram gümüş fiyatı)
Zekat      = net servet × %2,5   (net servet ≥ nisap ise)
```

Zekat oranı yüzde 2,5, yani kırkta birdir ve bu oran her yerde aynıdır; değişen yalnız nisap tutarı. Kameri yıl 354 gün civarında olduğu için zekat yılı Miladi takvimdeki bir yıldan kısadır. Hicri tarihle ilgili hesaplar için [hicri takvim](https://hesapo.com/hicri-takvim/) aracını kullanabilirsin.

## Örnek zekat hesabı

Aşağıdaki sayılar yalnız örnek, gerçek fiyatları yansıtmıyor. Gram altın 6.000 TL olsun. Nisap 80,18 × 6.000 = 481.080 TL olur. Nakdi 400.000 TL, 50 gram altını (300.000 TL) ve 100.000 TL borcu olan birinin net serveti 400.000 + 300.000 − 100.000 = 600.000 TL'dir. Bu tutar nisabın üzerinde olduğu için zekat 600.000 × 0,025 = 15.000 TL çıkar.

```
Nisap (örnek)  = 80,18 × 6.000 = 481.080
Net servet      = 400.000 + 300.000 − 100.000 = 600.000
Zekat           = 600.000 × 0,025 = 15.000
```

## Zekata tabi olanlar ve olmayanlar

### Zekata tabi varlıklar

Nakit para (banka hesabı ve döviz dahil), altın, gümüş ve ziynet eşyası, ticaret malı (stok) ve tahsili kesin alacaklar zekat hesabına girer. Servetin artıcı nitelikte olması ve bir kameri yıl elde tutulması aranır. Ticaret malında stok, yıl sonundaki değeriyle hesaba katılır.

### Zekata tabi olmayan varlıklar

Oturulan ev, kişisel kullanım aracı, ev eşyası ve mesleki aletler gibi temel ihtiyaç malları zekata tabi değildir. Kira geliri için tutulan gayrimenkulde zekata giren şey binanın kendisi olmaz, kira gelirinden artan nakit hesaba katılır. Bu tür ayrıntılar için müftülüğe danış.

### Borçlar nasıl düşülür?

Borçlar servetten düşülür. Ancak hangi borçların düşüleceği konusunda, örneğin uzun vadeli taksitli borcun tamamının mı yoksa yalnız vadesi gelen kısmının mı hesaba katılacağı konusunda görüşler ayrılabilir. Kendi durumun için Diyanet'in kaynaklarına başvur.

## Zekat ne zaman ve kimlere verilir?

Zekat, nisabı bulduğun tarihten itibaren bir kameri yıl dolunca vacip olur. Yıl dolduktan sonra geciktirmeden vermen tavsiye edilir. Birçok kişi zekatını Ramazan ayında vermeyi tercih eder, ama zekatın Ramazan'a bağlı bir zamanı yoktur; yıl dolunca her zaman verilebilir. Ramazan ayının kaçıncı gününde olduğunu görmek için [Ramazan'ın kaçıncı günü](https://hesapo.com/ramazanin-kacinci-gunu/) aracına göz atabilirsin.

Zekat, Kur'an'da sayılan sekiz sınıf kişiye verilir; bunların başında yoksullar, düşkünler ve borçlular gelir. Anne, baba, büyükanne, büyükbaba, çocuklar ve torunlar ile eşler birbirine zekat veremez. Zekatını güvenilir dernek ve vakıflar aracılığıyla da verebilirsin.

## Zekat hesaplarken sık yapılan hatalar

- Eski bir gram fiyatıyla hesap yapmak. Altın ve gümüş fiyatı sürekli değiştiği için güncel fiyatı gir.
- Oturduğun evi, bindiğin aracı ya da ev eşyasını servete katmak.
- Borçları hiç düşmemek ya da tahsili belirsiz alacakları servete katmak.
- Yılın dolup dolmadığına bakmadan hesap yapmak. Nisap bir yıl boyunca korunmalı.
- Fitre ile zekatı birbirinin yerine geçecek sanmak.

## Zekat hesabında hangi bilgileri hazırlamalısın?

Hesaba başlamadan önce bazı bilgileri toplarsan iş hızlanır. Banka hesaplarındaki toplam nakdi, varsa döviz ve altın birikimini gram olarak, ticaretle uğraşıyorsan stok değerini, tahsili kesin alacaklarını ve ödemen gereken borçlarını bir araya getir. Altında ayar bilgisi önemli: 22 ayar bir bileziğin saf altın karşılığı 24 ayar bir külçeninkinden farklıdır. Ayar farkını hesaba katmak için [altın ayar hesaplama](https://hesapo.com/altin-ayar/) aracından yararlanabilirsin.

Zekat yılının başlangıcını da not et. Nisabı ilk kez bulduğun günü esas alırsın ve kameri yılın dolduğu gün servetini hesaplarsın. Birçok kişi yıl içinde nisabın altına düşüp düşmediğini takip etmiyor, oysa nisabın yıl boyunca korunması gerekir. Yıl içinde artan mal ilk malına eklenir ve aynı yılın sonunda hesaba katılır; ayrıntılar için müftülüğe danış.

Hesap sonucunu bir kenara yazıp zekatı vereceğin gün güncel fiyatlarla yeniden kontrol etmek de işe yarar. Altın ve gümüş fiyatı kısa sürede değişebildiği için ay başında yaptığın hesap ay sonunda farklı çıkabilir. Mümkünse hesabı zekatı vereceğin güne yakın bir tarihte yap.

## Sıkça sorulan sorular

### Zekat oranı kaçtır?

Zekat oranı yüzde 2,5, yani kırkta birdir. Net servet nisabı aşınca net servetin yüzde 2,5'i zekat olarak verilir.

### Nisap miktarı nedir?

Diyanet ilmihaline göre altın için 80,18 gram, gümüş için 561 gram esas alınır. Bazı kaynaklarda 85 gram ve 595 gram eşdeğerleri de geçer; güncel tutar için Diyanet'e başvur.

### Zekat için borç düşülür mü?

Evet, borçlar servetten düşülür. Hangi borçların düşüleceği konusunda görüş farkları olabilir; müftülüğe danış.

### Zekat ziynet eşyası ve altın için de verilir mi?

Evet, altın, gümüş ve ziynet eşyası nisabı bulduğunda ve üzerinden bir yıl geçtiğinde zekata tabidir. Günlük kullanılan ziynet eşyası konusunda görüşler farklı olabilir.

### Zekat ne zaman verilir, Ramazan'a mı bağlıdır?

Zekat, nisap üzerinden bir yıl geçince vacip olur ve Ramazan'a bağlı değildir. Birçok kişi yine de Ramazan ayını tercih eder.

### Kendi zekatımı kime verebilirim?

Yoksullara, düşkünlere ve borçlulara verilir. Anne, baba ve çocuklarına, eşine verilmez.

## Zekat hesaplama aracını nasıl kullanırım?

Nakit, altın (gram olarak), gümüş, ticaret malı, alacak ve borç tutarlarını ve güncel gram fiyatlarını gir, nisap ölçüsünü seç. Araç net servetini, nisabı ve zekat tutarını gösterir. Sonucu güncel fiyatlarla ve Diyanet'in açıklamalarıyla birlikte değerlendir; kesin hüküm için müftülüğe başvur.

> **Uyarı:** Kaynak: Nisap ve zekatla ilgili güncel bilgiler ve dini hükümler için T.C. Diyanet İşleri Başkanlığı'na (Alo 190, diyanet.gov.tr) veya müftülüğüne başvur. Bu araç dini danışmanlık ve fetva değildir; altın ve gümüş fiyatları sayfa açıldığında güncel piyasa fiyatıyla doldurulur; alınamazsa kutudaki değerler örnektir, güncel fiyatı kendin gir.

---

Bu metin https://hesapo.com/zekat/ sayfasının Markdown sürümüdür (Hesapo). Hesaplayıcı yalnız sayfada çalışır. Atıf için sayfanın adresini kullanın.
