# Meslek ve Alan Seçimi Danışmanlık Formu > Sekizinci sınıfta lise türü, lisede meslek ve üniversite programı seçimi için ilgi, değer, meslek ve tercih listesini içeren danışmanlık formunu hazırlayın. - Adres: https://hesapo.com/meslek-secimi-danismanlik-formu/ - Kategori: [Öğretmen](https://hesapo.com/kategori/ogretmen/) - Son güncelleme: 2026-10-09 Kariyer görüşmesinde öğrenciyle hangi konuları konuşacağını, ilgi ve değer bölümlerinin nasıl doldurulacağını, tercih listesinin nasıl sıralanacağını ve veliyi sürece nasıl katacağını aşağıda anlattık. **Kısaca** - Bu form, rehber öğretmenin öğrenciyle yaptığı meslek ve tercih görüşmesini ilgi, değer, meslek ve tercih bölümleriyle tek sayfada kaydeder. - MEB'in rehberlik formları arasında bu adla resmî bir form yoktur; okulunun ya da RAM'ın kullandığı form varsa onu tercih et. - Dayanağı, Rehberlik ve Psikolojik Danışma Hizmetleri Yönetmeliği'nin kariyer gelişim alanını tanımlayan m.6/1-c hükmüdür. - Araç meslek önermez ve puan hesaplamaz; 8. ve 12. sınıfta tercih kararını veli görüşü olmadan kesinleştirme. Meslek ve Alan Seçimi Danışmanlık Formu, rehber öğretmenin ya da sınıf rehber öğretmeninin bir öğrenciyle yaptığı meslek, alan ve tercih görüşmesini tek sayfalık düzenli bir kayda dönüştürür. Önce kademeyi seçersin: ortaokulda form 8. sınıf öğrencisinin lise türü tercihlerine göre, lisede 9-12. sınıf öğrencisinin meslek hedefi, üniversite programı ve puan türüne göre kurulur. Öğrencinin ilgi alanlarını, güçlü olduğu dersleri, iş hayatında önem verdiği değerleri, düşündüğü meslekleri ve sıralı tercih ya da hedef listesini girersin. Öğrencinin, velinin ve rehber öğretmenin görüşü ile sonraki adımlar da aynı belgeye yazılır. Belgeyi canlı önizlemede görür, PDF ya da Word olarak indirirsin. Bir noktayı baştan söyleyelim: MEB Özel Eğitim ve Rehberlik Hizmetleri Genel Müdürlüğünün yayımladığı form listesinde "meslek seçimi danışmanlık formu" adıyla resmî bir form yok. Bu araç resmî bir formun kopyası değildir; rehberlik yönetmeliğinin kariyer gelişimi için tarif ettiği işi kayıt altına almana yardım eden bir çalışma belgesidir. Okulunun ya da bağlı olduğun rehberlik ve araştırma merkezinin kullandığı bir form varsa onu tercih et. ## Yönetmelik kariyer danışmanlığı için ne diyor? Rehberlik ve Psikolojik Danışma Hizmetleri Yönetmeliği (RG 14.08.2020/31213) rehberlik hizmetlerini üç gelişim alanında tanımlar: sosyal duygusal, akademik ve kariyer. Kariyer gelişim alanı m.6/1-c'de şöyle anlatılır: öğrencinin ilgi, yetenek, değer ve kişilik özelliklerini tanıması, mesleki seçenekleri fark etmesi, mesleklerin gerektirdiği nitelikler ile kendi özellikleri arasında bağ kurması ve kariyer farkındalığı kazanması. Formun bölümleri bu tanımı izler. | Yönetmelik hükmü | Ne söylüyor | Formda karşılığı | | --- | --- | --- | | m.6/1-c | Kariyer gelişim alanı: ilgi, yetenek, değer ve kişilik özelliklerini tanıma, mesleki seçenekleri fark etme | İlgi alanları, güçlü dersler, çalışma değerleri bölümleri | | m.7/1-c | Ortaokulda öğrenci, güçlü ve zayıf yönlerini fark ederek kariyer hedefleri doğrultusunda üst öğrenim kurumlarına yönelir | Ortaokul formunda lise türü tercih listesi | | m.7/1-ç | Ortaöğretimde öğrenci kariyer hedefleri doğrultusunda üst öğrenim, meslek ve iş alanlarına yönelir | Lise formunda meslek hedefi, program ve puan türü | | m.21/2-ç | Rehber öğretmen yöneltme ve izleme çalışmaları yapar, merkezî sınavların tercih dönemlerinde görev alır | Tercih listesi, sonraki adımlar ve izleme notu | | m.23/1-g | Sınıf rehber öğretmeni, rehber öğretmenle iş birliği yaparak öğrencileri ilgi, yetenek, değer, akademik başarı ve kişilik özelliklerine göre kulüplere, seçmeli derslere ve etkinliklere yöneltir | Görüşmeyi sınıf rehber öğretmeni de yapabilir | | m.25/3 | Rehber öğretmenler tercih danışmanlığı için yaz tatilinde görevlendirilebilir | Tarih alanı, yaz dönemi görüşmeleri için de kullanılır | MEB'in Rehberlik ve Psikolojik Danışma Hizmetleri Sunum Sistemi de kariyer gelişimi başlığı altında "Kariyer Planlama", "Meslek Tanıtımı", "Meslek Seçerken Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar", "Mesleki Hedef Belirleme" ve "Meslek ile İlgi, Değer, Yetenek ve Kişisel Özellik İlişkisi" gibi konuları sayar; yöneltme ve izleme başlığında da "Alan/Dal Tercihleri" yer alır. Bu form bu çalışmaların bireysel görüşme ayağını kaydetmek için düşünüldü. ## Form hangi bölümlerden oluşur? Belge yukarıdan aşağıya şu sırayı izler: 1. Okul başlığı ve öğrenci bilgileri: adı soyadı, sınıfı, numarası, görüşme tarihi, görüşmeyi yapan öğretmen. 2. İlgi alanları: hazır listeden seçilir, istersen kendi maddeni eklersin. Liste sayısal-analitik işler, fen ve doğa, sağlık ve insanlara yardım, sanat ve tasarım, sözel ve sosyal alanlar, iş ve girişimcilik, teknik ve mekanik işler, bilişim, spor, tarım ve hayvancılık gibi geniş başlıklardan oluşur. 3. Güçlü dersler: dersin adı ve istersen son dönem notu ya da öğrencinin kendi değerlendirmesi. 4. Çalışma değerleri: iş güvencesi, kazanç, insanlara yardım etmek, yaratıcılık, bağımsız çalışma, takım çalışması, açık havada çalışmak gibi maddeler. Öğrenciye en önemli üçünü seçtirmek konuşmayı somutlaştırır. 5. Düşünülen meslekler: en çok beş meslek ve her biri için öğrencinin kendi gerekçesi. 6. Tercih ya da hedef listesi: ortaokulda lise türü ve okul adı, lisede üniversite programı ya da meslek yolu ve puan türü; sıra numarasıyla. 7. Görüşler: öğrencinin görüşü, velinin görüşü, rehber öğretmenin görüşü. 8. Sonraki adımlar: meslek tanıtım etkinliği, okul ziyareti, açık gün, bilgi kaynağı incelemesi gibi kararlaştırılan işler. 9. İmzalar: öğrenci, veli ve görüşmeyi yapan öğretmen. ### Ortaokul formu ile lise formu arasındaki fark Ortaokulda konuşmanın odağı bir sonraki okul türüdür. Tercih listesinde okul türü (Anadolu lisesi, fen lisesi, sosyal bilimler lisesi, mesleki ve teknik Anadolu lisesi, Anadolu imam hatip lisesi ve diğer liseler) ile okul adı yazılır. Lisede odak meslek hedefi ve üniversite programıdır; tercih satırında program ya da meslek yolu ile puan türü (sayısal, eşit ağırlık, sözel, dil ya da ön lisans için TYT) yer alır. Lisede mesleki ve teknik eğitim alan öğrencinin hedefi üniversite olmayabilir; satıra "alanında çalışma", "ustalık", "ön lisans" gibi bir yol da yazabilirsin. ## Araç neyi denetler? Form bir hesap aracı değildir, ama birkaç kontrolü kendisi yapar: - Tercih listesinde aynı okul ya da program iki kez yazıldıysa uyarır. - Sıra numaralarını listenin düzenine göre yeniden verir; satırı yukarı ya da aşağı taşıdığında numaralar güncellenir. - Düşünülen meslek sayısını beşle sınırlar. Beşten fazla meslek, görüşmenin henüz keşif aşamasında olduğunu gösterir; o durumda önce ilgi ve değer bölümlerini konuşmak daha verimlidir. - Veli görüşü boşsa özet bölümünde hatırlatma çıkar. Özellikle 8. sınıfta tercih kararını velisiz kesinleştirmek sorun yaratır. Araç bir meslek önermez, ilgi ile meslek arasında puan da hesaplamaz. İlgi ve yetenek envanterleri, standart testler ve rehberlik servisinin uyguladığı ölçme araçları bu formun yerini tutmaz, onu besler. Envanter sonucu varsa "Rehber öğretmenin değerlendirmesi" kutusuna kısa bir özetini yazabilirsin. ## Görüşme nasıl yürütülür? Formu bir anket gibi öğrenciye vermek yerine görüşme sırasında birlikte doldurmak daha iyi sonuç verir. Pratik bir sıra şöyle olabilir: 1. Kendini tanıma. "Boş zamanında ne yapmaktan hoşlanıyorsun?", "Hangi derste zamanın nasıl geçtiğini anlamıyorsun?" gibi sorularla ilgi alanlarını işaretle. 2. Güçlü dersler. Karne notlarına bak, ama yalnız notla yetinme. Öğrencinin kendini rahat hissettiği dersler ile notunun yüksek olduğu dersler her zaman aynı değildir. 3. Değerler. Üç değeri sıralamasını iste. "Çok para kazanmak" ile "insanlara yardım etmek" arasında kalan bir öğrenciyle yapılacak konuşma, yalnız birini seçen öğrenciyle yapılacak konuşmadan farklıdır. 4. Meslekler. Öğrencinin aklındaki meslekleri ve her birinin nedenini yaz. "Annem istiyor", "Arkadaşım o bölüme gitti" gibi gerekçeler de değerlidir; konuşulması gereken yeri gösterir. 5. Tercihler. Sınav sonucu henüz yoksa tercih listesi bir hedef listesidir. Sonuç açıklandıktan sonra listeyi birlikte yeniden düzenlersin; formu yeni tarihle yeniden indirmen yeterli. 6. Sonraki adımlar. Bir okul ya da üniversite tanıtım gününe katılmak, bir meslek sahibiyle konuşmak, resmî bilgi kaynaklarını incelemek gibi somut ve tarihli işler yaz. ### Veliyle birlikte görüşme 1. sınıfta ve 12. sınıfta tercih konuşması velisiz tamamlanmaz. Veliyle ayrı bir görüşme yaptıysan onu [veli görüşme formu](https://hesapo.com/veli-gorusme-formu/) ile ayrıca kaydedebilir, bu formun "veli görüşü" kutusuna kısa bir özet geçebilirsin. Öğrenciyle yaptığın genel görüşmeler için [öğrenci görüşme formu](https://hesapo.com/ogrenci-gorusme-formu/) daha uygundur. Servisin bütün görüşmelerini aylık olarak saymak istiyorsan [rehberlik görüşme kayıt çizelgesi](https://hesapo.com/rehberlik-gorusme-kayit-cizelgesi/) aracını kullan. ## Puan ve sıralama bilgisi nereden alınır? Formda puan ya da sıralama hesaplanmaz. Öğrenci deneme sınavı sonucuyla nereye yerleşebileceğini merak ediyorsa ortaokulda [LGS puanı](https://hesapo.com/lgs-puan/) ve [lise taban puanları](https://hesapo.com/lise-taban-puanlari/), lisede [YKS puanı](https://hesapo.com/yks-puan/), [YKS sıralaması](https://hesapo.com/yks-siralama/) ve [üniversite taban puanları](https://hesapo.com/universite-taban-puanlari/) araçlarına bakabilir. Tercih kılavuzları, kontenjanlar ve tarihler her yıl yeniden yayımlanır; görüşmede güncel kılavuzu birlikte açmak en güvenli yoldur. Okul puanı merak edilirse [OBP hesaplama](https://hesapo.com/obp-okul-puani/) aracı da işe yarar. ## Kayıt nerede saklanır? Görüşme kaydı öğrencinin rehberlik dosyasına girer. Yönetmelik, danışma sürecinde tutulan kayıtları "danışan dosyası" olarak tanımlar ve bu dosyadaki bilgilerin öğrencinin, reşit değilse velisinin izni olmadan adli ve idari soruşturma dışında paylaşılmayacağını söyler (m.3/1-ç). Formun çıktısını bu anlayışla sakla; sınıf panosuna ya da ortak klasörlere koyma. Yapılan çalışmanın e-Rehberlik sistemine işlenmesi de rehber öğretmenin görevleri arasındadır. ## Sıkça sorulan sorular ### Bu form MEB'in resmî formu mu? Hayır. ÖERGM'nin rehberlik formları listesinde bu adla bir form bulunmuyor. Araç, rehberlik yönetmeliğinin kariyer gelişim alanı için tarif ettiği çalışmayı kaydetmek için hazırlanmış bir çalışma belgesidir. Okulunun kullandığı bir form varsa onu kullanabilirsin. ### Formu kim doldurur? Görüşmeyi yapan öğretmen. Bu genellikle okulun rehber öğretmenidir; yönetmelik sınıf rehber öğretmenine de öğrencileri ilgi ve yeteneklerine göre yöneltme görevi verdiği için görüşmeyi sınıf rehber öğretmeni de yapabilir. ### 8. sınıfta form ne zaman doldurulmalı? Tek seferde doldurulacak bir belge değildir. İkinci dönemin başında ilgi ve hedef konuşmasıyla başlayıp sınav sonucundan sonra tercih listesini güncellemek yaygın bir yoldur. Her görüşmede yeni tarihle yeni bir çıktı alabilirsin. ### Lise 9. sınıfta da kullanılır mı? Evet. 9 ve 10. sınıfta konuşma daha çok ilgi, değer ve meslek tanıma üzerinde durur; tercih listesi kısa kalabilir. 11 ve 12. sınıfta puan türü ve program tercihleri öne çıkar. ### Araç öğrenciye meslek öneriyor mu? Hayır. Araç ilgi ile meslek arasında puan hesaplamaz ve meslek önermez. Kararı öğrenci verir; rehber öğretmen ve veli bu kararı bilgiyle desteklemeye çalışır. ### Mesleki ve teknik Anadolu lisesinde alan seçimi için kullanılabilir mi? Kullanılabilir. Tercih listesine alan ve dal adlarını yazarsın. Alan ve dal seçiminin takvimi ve koşulları okulunun uyguladığı yönetmeliğe ve o yılın kılavuzlarına bağlıdır; formu bu konuşmanın kaydı olarak kullan. ### Formun Word çıktısını düzenleyebilir miyim? Evet. Word dosyasında okulunun eklemek istediği satırları açabilir, yazı boyutunu değiştirebilirsin. ## Kaynaklar - Rehberlik ve Psikolojik Danışma Hizmetleri Yönetmeliği (Resmî Gazete 14.08.2020/31213): m.3/1-ç, m.6/1-c, m.7/1-c ve ç, m.21/2-ç, m.23/1-g, m.25/3 (mevzuat.gov.tr). - MEB Özel Eğitim ve Rehberlik Hizmetleri Genel Müdürlüğü, Rehberlik ve Psikolojik Danışma Hizmetleri Sunum Sistemi (EK-1), kariyer gelişimi ile yöneltme ve izleme başlıkları (orgm.meb.gov.tr). - MEB Özel Eğitim ve Rehberlik Hizmetleri Genel Müdürlüğü, rehberlik ve psikolojik danışma hizmetlerinde kullanılan formlar ve ölçme araçları listesi (orgm.meb.gov.tr). Okulun yıllık rehberlik planı için [okul rehberlik programı](https://hesapo.com/okul-rehberlik-programi/), sınıf düzeyindeki etkinlikler için [sınıf rehberlik planı](https://hesapo.com/sinif-rehberlik-plani/) sayfalarına bakabilirsin. Kademene göre diğer belgeler [ortaokul](https://hesapo.com/ortaokul/) ve [lise](https://hesapo.com/lise/) sayfalarında, bütün belgeler [öğretmen evrakları](https://hesapo.com/ogretmen-evraklari/) sayfasında. --- Bu metin https://hesapo.com/meslek-secimi-danismanlik-formu/ sayfasının Markdown sürümüdür (Hesapo). Hesaplayıcı yalnız sayfada çalışır. Atıf için sayfanın adresini kullanın.