# Ders Notu Hesaplama

> Bir dersteki puanlarınızın ortalamasını (dönem puanı) ve derecesini hesaplayın; hedef ortalamaya ulaşmak için kalan sınavlardan kaç almanız gerektiğini görün.

- Adres: https://hesapo.com/ders-notu/
- Kategori: [Eğitim](https://hesapo.com/kategori/egitim/)
- Son güncelleme: 2026-10-11

Kalan sınavdan kaç puan almanız gerektiğini, girilmeyen sınavın ortalamayı nasıl etkilediğini ve aynı notların lise ile ortaokulda neden farklı sonuç verdiğini senaryolarla anlattık.

**Kısaca**

- Lisede dönem puanı, sınav, performans ve proje puanlarının eşit ağırlıklı ortalamasıdır (Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği m.51).
- Gereken puan = (hedef × toplam puan sayısı − mevcut toplam) ÷ kalan sınav; 45, 60, 80 ile hedef 50 için son sınavdan 15 yeter.
- Ortalama yuvarlanmaz: 49,99 geçer sayılmaz, 84,99 da pekiyi değil iyi derecesindedir.
- Dereceler: 85-100 pekiyi, 70-84,99 iyi, 60-69,99 orta, 50-59,99 geçer, 50'nin altı geçmez.

## Ders notu hesaplama ne işe yarar?

Dönem ortasında öğrencinin aklındaki soru genelde şu: "Şu ana kadarki notlarımla ortalamam kaç ve geçmek ya da teşekkür almak için son sınavdan kaç almalıyım?" Bu araç iki soruyu birden cevaplar. Bir dersteki bütün puanlarını tek kutuya yazarsın; araç ortalamayı (dönem puanını), derecesini (Pekiyi, İyi, Orta, Geçer, Geçmez) ve seçtiğin hedefe ulaşmak için kalan her sınavdan alman gereken en az puanı gösterir.

Hesap, lisedeki resmî dönem puanı kuralını kullanır: Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği'nin 51. maddesine göre sınav, performans ve proje puanlarının hepsi eşit ağırlıkla ortalanır. Ortaokulda formül farklıdır; ortaokul dersleri için E-Okul Not aracındaki ortaokul seçeneğini kullan.

## Ortalama nasıl hesaplanır?

```
Dönem puanı = puanların toplamı ÷ puan sayısı

Örnek (aracın varsayılanı): 45, 60, 80
(45 + 60 + 80) ÷ 3 = 185 ÷ 3 = 61,6666 → ekranda 61,66 → Orta
```

Bölme virgülden sonra dört basamak yürütülür ve yuvarlama yapılmaz. Bu yüzden 61,6666 ekranda 61,66 olarak görünür, 61,67 olarak görünmez. Kural en çok eşiklerde işe yarar: 49,99 ortalama 50 sayılmaz, 84,99 da takdir eşiği olan 85'e çıkmaz.

## Hedef için kalan sınavdan kaç almalıyım?

Kalan sınav sayısını ve hedef ortalamayı girdiğinde araç şu hesabı yapar: hedef ortalama ile toplam puan sayısının çarpımından şimdiye kadarki toplamı çıkarır ve kalan sınav sayısına böler. Kalan her sınavdan bu puanı alırsan ortalaman hedefe ulaşır.

```
Gereken puan = (hedef × (mevcut puan sayısı + kalan sınav) − mevcut toplam) ÷ kalan sınav

Varsayılan: puanlar 45, 60, 80 · 1 sınav kaldı · hedef 50
(50 × 4 − 185) ÷ 1 = 15 → son sınavdan 15 alman yeter

Aynı puanlar · 2 sınav kaldı · hedef 70
(70 × 5 − 185) ÷ 2 = 82,5 → kalan iki sınavın her birinden en az 82,5
```

Sonuç 100'ü aşarsa hedefe o dönem ulaşılamaz ve araç bunu açıkça söyler. Sonuç 0 ya da negatif çıkarsa hedefi zaten tutturmuşsundur. Gereken puan iki basamağa yukarı yuvarlanır; yani söylenen puanı alman yeterlidir, daha azı yetmez.

### Hangi hedefi seçmeli?

| Hedef | Anlamı |
| --- | --- |
| 50 | Dersin dönem puanının geçer olması (lisede eşik) |
| 70 | İyi derecesi; teşekkür belgesi için ağırlıklı ortalama eşiği |
| 85 | Pekiyi derecesi; takdir belgesi için ağırlıklı ortalama eşiği |

Belge eşikleri tek bir dersin değil, bütün derslerin haftalık saatle ağırlıklı ortalamasının eşiğidir. Yine de güçlü olduğun derslerde 85, zorlandığın derslerde 50 hedeflemek belge planlamasında işe yarar. Bütün dersleri birlikte görmek için Lise Ortalama aracını kullan.

## Puanın derecesi

| Puan | Derece |
| --- | --- |
| 85,00 - 100 | Pekiyi |
| 70,00 - 84,99 | İyi |
| 60,00 - 69,99 | Orta |
| 50,00 - 59,99 | Geçer |
| 0 - 49,99 | Geçmez |

Bu tablo Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği'nin 44. maddesindeki puan-derece karşılığıdır. Güncel yönetmelikte derecelerin 5, 4, 3 gibi sayı karşılığı yoktur; yalnız derece adı kullanılır.

## Girmediğim sınav ne olur?

Geçerli bir özrü olmadan sınava girmeyen öğrencinin hanesine "G" yazılır ve bu not ortalamaya dahil edilir; yani o sınav 0 gibi sayılır. Kopya çeken öğrenci için "K" yazılır ve aynı şekilde işlem görür. Araçta kutuya G ya da K yazabilirsin. Raporlu olduğun gün yapılan sınav ise mazeret sınavıyla telafi edilir; o sınav için G yazma, mazeret puanını bekle.

## Ders notu hesaplama aracı nasıl kullanılır?

1. Dersin şimdiye kadarki yazılı, performans ve proje puanlarını boşlukla ayırarak yaz.
2. Bu dönem henüz girilmemiş not sayısını yaz (yoksa 0).
3. Hedef ortalamayı seç: 50, 70 ya da 85 kısayollarını kullanabilirsin.
4. Sonuçta ortalama, derece ve "Hedef için gereken" satırı görünür.

## Senaryolarla planlama

### Dönem sonuna iki hafta kala

Kimya dersinde iki yazılın 38 ve 52, bir performans puanın 70 olsun. Toplam 160, puan sayısı 3, ortalama 53,3333. Dönemde bir performans puanı daha verilecek. Hedef 50 ise (50 × 4 − 160) ÷ 1 = 40; yani ikinci performanstan 40 alman bile dönemi 50'nin üstünde kapatmaya yeter. Hedefi 60'a çıkarırsan (60 × 4 − 160) ÷ 1 = 80 gerekir. Puan sayısı az olduğunda her yeni not ortalamayı sert biçimde oynatır; bu iki hedef arasındaki 40 puanlık fark da bundan.

### Puan sayısı arttıkça etki azalır

Ortalamaya giren puan sayısı arttıkça tek bir notun etkisi küçülür. Beş puanın olduğu bir derste son notun ağırlığı beşte bir, üç puanlı bir derste üçte birdir. Bu yüzden dönemin başında alınan düşük bir yazılıyı telafi etmek, dönemin sonunda alınan düşük bir notu telafi etmekten daha kolaydır: önünde daha çok not vardır. Araçta "kalan sınav" sayısını artırarak bunu kendin görebilirsin; aynı hedef için gereken puan, kalan sınav sayısı büyüdükçe düşer.

```
Mevcut: 40, 50 (toplam 90) · hedef 60
1 sınav kaldı: (60 × 3 − 90) ÷ 1 = 90
2 sınav kaldı: (60 × 4 − 90) ÷ 2 = 75
3 sınav kaldı: (60 × 5 − 90) ÷ 3 = 70
```

## Aynı puanlar lise ve ortaokulda farklı sonuç verir

Puanlar 60 ve 75 yazılı, 80, 90 ve 100 performans, 70 proje olsun. Lise kuralıyla altı puanın düz ortalaması (60 + 75 + 80 + 90 + 100 + 70) ÷ 6 = 79,1666 olur. Ortaokul kuralında ise performans ortalaması 90 ile proje 70'in ortalaması olan 80 tek bir puan sayılır ve (60 + 75 + 80) ÷ 3 = 71,6666 bulunur, bu da yuvarlanarak 72 olur. Aradaki yedi puanlık fark, ortaokulda sınavların daha ağır bastığını gösterir. Bu yüzden ders notu aracını ortaokul için kullanmamalı, E-Okul Not aracında okul türünü seçmelisin.

## Notlar ne zaman açıklanır, itiraz nasıl yapılır?

Lisede yazılı sınav, performans çalışması ve proje sonuçları sınavın yapıldığı ya da çalışmanın teslim edildiği tarihten sonraki 10 iş günü içinde öğrenciye duyurulur ve e-Okul'a işlenir (Ortaöğretim Yön. m.49/2). Öğrenci isterse sınav kâğıdı ve performans değerlendirmesi öğretmeniyle birlikte bir kez daha incelenir. Veli, sonuçların ilanından itibaren 5 iş günü içinde okul yönetimine yazılı itirazda bulunabilir; ders öğretmeni dışındaki en az iki öğretmenden oluşan komisyon 5 gün içinde inceler ve nihai puanı belirler (m.49/4). Hesabını yaparken itiraz sürecindeki bir notu geçici say.

## Ders notu hesabında sık yapılan hatalar

- Henüz yapılmamış sınavlar için 0 yazmak. Onları "kalan sınav" alanına say.
- Yazılı ortalaması ile performans ortalamasının ortalamasını almak. Lisede her puan tek tek sayılır.
- Ortaokul derslerinde bu aracı kullanmak. Ortaokulda performans ve proje tek bir puana dönüşür ve sonuç tam sayıya yuvarlanır.
- Ortalamayı yukarı yuvarlamak.

## Sıkça sorulan sorular

### Performans puanı daha mı değerli?

Lisede hayır; her puan aynı ağırlıktadır. 2025'ten beri her dersten her dönem iki performans puanı verildiği için performans puanlarının toplam etkisi yazılılarla yaklaşık eşittir.

### Proje puanı hangi döneme girer?

Hangi dönemde değerlendirildiyse o dönemin ortalamasına girer.

### Dersi geçmek için dönem puanı mı, yıl sonu puanı mı önemli?

Lisede dersin geçilmesi yıl sonuna göre belirlenir: iki dönem ortalaması en az 50 ya da ikinci dönem en az 70. Bir dönemin 50'nin altında kalması dersi kaybettiğin anlamına gelmez; Lise Ders Puanı aracında ikinci dönemde kaç alman gerektiğini görebilirsin.

### Ortalamam 49,99 çıktı, öğretmen 50'ye yuvarlar mı?

Lisede yönetmelik yuvarlamaya izin vermez; dönem puanı dört basamak yürütülerek hesaplanır ve e-Okul da böyle hesaplar. 49,99 dönem puanı 50'nin altındadır. Bu dönem puanı tek başına dersi kaybettirmez: yıl sonu iki dönemin ortalamasıdır ve ikinci dönem 70 ise ders geçilir.

### Kaç performans puanı olacağını nereden bilirim?

2025-2026 öğretim yılından itibaren lisede her dersten her dönem iki performans puanı verilir; zümre kararıyla üçüncüsü eklenebilir. Ders öğretmeninin dönem başında duyurduğu değerlendirme planına ve e-Okul'daki boş sütunlara bakarak kalan not sayısını belirleyebilirsin.

## Kaynaklar ve güncellik

Bu sayfadaki kurallar ve aracın formülü aşağıdaki resmî metinlerin Ekim 2026 itibarıyla mevzuat.gov.tr'de yayımlanan güncel hâlinden alınmıştır. Yönetmelik değiştiğinde araç ve bu metin birlikte güncellenir.

- Millî Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği (Resmî Gazete 07.09.2013, sayı 28758); sınıf geçme maddeleri 08.09.2023 (32303), ödül ve değerlendirme maddeleri 22.02.2025 (32821) değişiklikleriyle, son değişiklik 03.07.2026 (33299): m.44, m.48, m.49 (sonuçların duyurulması ve itiraz), m.50, m.51.

Bir yazılının hangi sorularında ve kazanımlarında sınıfın zorlandığını görmek isteyen öğretmenler [sınav analizi](https://hesapo.com/sinav-analizi/) ve [kazanım analizi](https://hesapo.com/kazanim-analizi/) araçlarını kullanabilir.

> **Uyarı:** Sonuç bilgilendirme amaçlıdır. Hesap Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği'nin 2026 metnindeki lise kuralına göre yapılır; resmî puan e-Okul'da görünendir.

---

Bu metin https://hesapo.com/ders-notu/ sayfasının Markdown sürümüdür (Hesapo). Hesaplayıcı yalnız sayfada çalışır. Atıf için sayfanın adresini kullanın.
