# Öğretmen Nöbet Çizelgesi Nasıl Hazırlanır? Kurallar, Muafiyetler ve Adil Dağıtım

> Öğretmen nöbet çizelgesi hazırlama: nöbet süresi, 20/25 yıl ve hamilelik muafiyeti, nöbetçi öğretmen görevleri ve adil dağıtım. Word ve PDF.

- Adres: https://hesapo.com/blog/ogretmen-nobet-cizelgesi-nasil-hazirlanir/
- Kategori: Öğretmen
- Yayın: 2026-10-08

**Kısaca**

- Nöbet ilk dersten 30 dakika önce başlar, son dersten 30 dakika sonra biter; kurul kararıyla kısaltılsa da 15 dakikanın altına inemez.
- Kıdem muafiyeti hizmet yılına bakar ve öğretmenin istemesine bağlıdır; okulda öğretmen yetmezse kıdemli öğretmene de nöbet yazılabilir.
- Adil dağıtım için en az nöbet almış öğretmeni yerleştir ve yerleri her hafta döndür; öğretmen başına fark en çok bir olmalı.
- Nöbeti fiilen tutana haftada 3 saati geçmemek üzere ek ders ücreti ödenir.

Nöbet çizelgesi, okulda herkesin baktığı ama kimsenin hazırlamaya gönüllü olmadığı bir belgedir. Hazırlayan müdür yardımcısının iki derdi var: kuralları doğru uygulamak ve kimseyi kayırmadan dağıtmak. Öğretmenlerin soruları da hep aynı: "Ben muaf değil miyim?", "Neden en yoğun günüme nöbet yazıldı?", "Haftada iki nöbet olur mu?" Aşağıda mevzuatın nöbet hakkında söylediklerini ve adil bir çizelgenin nasıl kurulacağını anlattım. Çizelgeyi aşağıdaki araçla hazırlayabilirsin.

[Nöbet Çizelgesi](https://hesapo.com/nobet-cizelgesi/)

## Nöbetin temel kuralları

İlkokul ve ortaokulda nöbet, Okul Öncesi Eğitim ve İlköğretim Kurumları Yönetmeliği'nin 44. maddesine göre tutulur; lisede ise Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği'nin 91. maddesi geçerli. İki metin büyük ölçüde aynı:

- Süre: Nöbet ilk dersten 30 dakika önce başlar, son dersten 30 dakika sonra biter. Öğretmenler kurulu kararıyla bu süre kısaltılabilir ama 15 dakikanın altına inemez.
- Çizelge: İlköğretimde çizelgeyi okul müdürlüğü düzenler. Lisede müdür yardımcısı hazırlar, müdür onaylar (OÖY m.80/2-d).
- Gün: Lisede nöbet, öğretmenin dersinin en az olduğu gün ya da günlere verilir (OÖY m.91/2-a). İlköğretim maddesinde bu cümle yer almıyor; orada okulun binası, öğrenci sayısı ve tekli ya da ikili eğitim durumu esas alınır.
- Sayı: Öğretmen sayısının yetmediği okullarda haftada birden fazla nöbet verilir (İÖY m.44/3).
- Öğle nöbeti: Tekli eğitim yapan ilköğretim okullarında öğle arası nöbeti, öğretmenlerin dinlenme süresi gözetilerek dönüşümlü ve dengeli biçimde düzenlenir.
- Gelmeyen öğretmen: Nöbetine özürsüz gelmeyen öğretmene, derse özürsüz gelmeyen öğretmen gibi işlem yapılır.
- Talimat: Nöbet esasları öğretmenler kurulunda görüşülür; okul yönetimi de bir "nöbetçi öğretmen görev talimatnamesi" hazırlayıp yazılı olarak duyurur.

28 Temmuz 2026 değişikliği İÖY m.44'e yalnızca taşıma merkezi okullarla ilgili bir fıkra ekledi: bu okullardaki öğretmenler taşımalı eğitim kapsamında verilen nöbetleri de tutar. Lise yönetmeliğinin 91. maddesi 2026'da değişmedi.

## Kimler muaf?

| Durum | Kural |
| --- | --- |
| Kıdem | Kadında 20, erkekte 25 hizmet yılını dolduran öğretmen istemezse nöbet verilmez. Okulda öğretmen yetmezse yine verilir. |
| Hamilelik | Hamileliğin 24. haftasından, doğum sonrası analık izninin bitimini izleyen iki yılın sonuna kadar öğretmen istemezse nöbet verilmez. |
| Engellilik | Engelli öğretmene, özel eğitim ihtiyacı olan çocuğu ya da bakmakla yükümlü olduğu engelli bireyi olan öğretmene nöbet verilmez. Öğretmen isterse verilir ve gün tercihine öncelik tanınır. |
| Birden fazla okulda görev | Öğretmen aylık aldığı (lisede kadrosunun bulunduğu) okulda nöbet tutar; orada dersi yoksa en çok ders okuttuğu okulda. |

Kıdem muafiyetinde ölçü yaş değil hizmet yılıdır. Muafiyet kendiliğinden de işlemez, öğretmenin istemesine bağlıdır. Okulda yeterli öğretmen olmadığında kıdemli öğretmene nöbet yazılabileceği de yönetmelikte açıkça yer alıyor. Engellilik muafiyeti daha güçlü: öğretmen istemedikçe nöbet verilmez.

Bu bilgilerin hassas olduğunu unutma. Çizelgeye kimin neden muaf olduğu yazılmaz. Araçta da muafiyet yalnızca bir işaret; nedeni sorulmaz, çıktıya da yazılmaz.

## Adil dağıtım nasıl yapılır?

Elle hazırlanan çizelgelerde en sık duyulan şikâyet, bazı öğretmenlerin hep aynı yerde (en çok da bahçede) kalması ve ikinci nöbetin hep aynı kişilere düşmesi. Bunu önlemenin basit bir yolu var:

1. Toplam nöbeti hesapla. Gün sayısı × nöbet yeri. 5 gün ve 6 yer 30 nöbet eder.
2. Muaf olmayan öğretmenleri say. 26 öğretmen varsa 4 kişi ikinci nöbet alacak demektir.
3. Kısıtları işaretle. Lisede herkesin dersinin en yoğun olduğu günleri "nöbet tutamaz" olarak işaretle. Geriye dersi az olan günler kalır.
4. Sırayla dağıt. Her yere, o ana kadar en az nöbet almış ve o gün başka bir yerde olmayan öğretmeni yerleştir.
5. Yerleri döndür. Çizelge aylık ya da dönemlikse öğretmenleri her hafta bir yer kaydır. Böylece bahçe nöbeti herkese sırayla düşer.
6. Sayıyı kontrol et. Öğretmen başına nöbet sayısını tablo hâlinde yaz; aradaki fark en çok bir olmalı.

Araç bu adımları kendisi uygular. Dönüşümlü dağıtımda sıra, öğretmen listesindeki sıradır. Rastgele dağıtımda bir kod girersin ve aynı kod her seferinde aynı çizelgeyi verir. Bu sayede "neden ben?" sorusuna "kodla karıştırıldı, kod şu" diye şeffaf bir cevap verebilirsin. Dağılımı beğenmezsen kodu değiştirmen yeter.

## Haftalık mı, aylık mı?

Okulların çoğu tek bir haftalık çizelge yayımlar ve onu dönem boyunca kullanır: satırlarda pazartesi-cuma, sütunlarda nöbet yerleri, en sağda nöbetçi müdür yardımcısı. Bu çizelgede öğretmen her hafta aynı gün aynı yerde nöbet tutar. Dönem başında ya da öğretmen değiştiğinde çizelge yenilenir ve üzerine geçerlilik tarihi yazılır.

Aylık çizelge daha esnek. Tarih tarih yazıldığı için öğretmenler haftadan haftaya yer değiştirebilir, tatil günleri de çizelgede görünür. 2026-2027'de 29 Ekim, 16-20 Kasım ara tatili, 1 Ocak, 8-12 Mart ara tatili ve Kurban Bayramı'na denk gelen 17-19 Mayıs günleri nöbetsiz geçer. Araç bu günleri MEB çalışma takviminden okur ve çizelgeye "Tatil" olarak yazar.

## Nöbetçi öğretmenin görevleri

Okullarda yayımlanan çizelgelerin altında genellikle şu maddeler yer alır:

1. Nöbet günü ilk dersten 30 dakika önce okulda bulunmak, son dersten 30 dakika sonra ayrılmak.
2. Teneffüslerde koridor, bahçe ve sınıflarda öğrencilerin güvenliğini ve düzenini sağlamak.
3. Öğretmeni gelmeyen sınıfı okul yönetimine bildirmek; o saatte dersi yoksa sınıfın düzenini sağlamak.
4. Isıtma, aydınlatma, temizlik ve güvenlik eksiklerini kontrol edip yönetime iletmek.
5. Bayrak törenlerinin düzenli yapılmasına yardım etmek.
6. Okula gelen ziyaretçilerle ilgilenmek.
7. Beklenmedik olaylarda önlem alıp yönetime bildirmek.
8. Nöbet sonunda olayları ve alınan önlemleri nöbet defterine yazmak.

Üçüncü maddenin dayanağı yönetmelikte var: öğretmeni bulunmayan sınıfın düzenini, o saatte dersi olmayan nöbetçi öğretmen sağlar. Dersi boş nöbetçi yoksa ilköğretimde okul müdürü, lisede nöbetçi müdür yardımcısı tedbir alır.

## Nöbetin ücreti

Nöbeti fiilen tutan müdür yardımcısı ve öğretmenlere, kamu görevlileri toplu sözleşmesinin eğitim hizmet kolu hükmüne göre haftada 3 saati geçmemek üzere ek ders ücreti ödenir. Haftada iki nöbet tutman bu sınırı artırmaz. Tutarı [ek ders ücreti](https://hesapo.com/ek-ders-ucreti/) aracıyla hesaplayabilirsin.

## Nöbet çizelgesi hakkında sık sorulanlar

**Rehber öğretmene nöbet verilir mi?** Yönetmeliklerdeki nöbet maddeleri rehber öğretmeni ayrıca saymıyor. Uygulama okulun öğretmenler kurulu kararına ve talimatnameye göre değişir. Okulunda nasıl uygulandığını talimatnameden kontrol et.

**Çizelge yıl ortasında değişebilir mi?** Evet. Öğretmen ataması, izin ya da ders programı değişikliği olduğunda okul yönetimi yeni çizelge yayımlar ve yeni çizelgenin üzerine geçerlilik tarihi yazılır.

**Nöbet değişimi yapabilir miyim?** Talimatnamelerin çoğunda, nöbet çizelgesinde kimsenin kendiliğinden değişiklik yapamayacağı yazar; zorunlu bir durumda nöbet, yetkili amirin izniyle başka bir öğretmene devredilebilir. Değişimi okul yönetimine bildirmeden yapma.

## Öğrenci nöbeti

Sınıf öğretmenlerinin de benzer bir ihtiyacı var: günlük nöbetçi öğrenci listesi. Araçta öğrenci modunu seçip kayıtlı [sınıf listesini](https://hesapo.com/sinif-listesi/) açarsan günde kaç öğrencinin nöbetçi olacağını belirleyebilir, tatilleri atlayan bir tarih listesi alabilirsin.

Bu yazı 4 Ekim 2026'da yürürlükte olan yönetmelik hükümlerine göre hazırlandı ve bilgilendirme amaçlıdır. Nöbet görevini okul müdürlüğü düzenler. Muafiyet ya da ücret konusunda tereddüdün varsa okulunun talimatnamesine bak, gerekirse okul yönetimine veya ilçe millî eğitim müdürlüğüne yazılı olarak danış.

Öğretmenlerin ders yoğunluğunu görmek için [ders programı](https://hesapo.com/ders-programi/) aracını, çizelgeyi dosyana koyarken içindekiler sayfası için de [öğretmen dosyası kapağı](https://hesapo.com/ogretmen-dosyasi-kapagi/) aracını kullanabilirsin.

---

Bu metin https://hesapo.com/blog/ogretmen-nobet-cizelgesi-nasil-hazirlanir/ sayfasının Markdown sürümüdür (Hesapo). Atıf için sayfanın adresini kullanın.