# Akran Zorbalığı Olay Bildirim ve İzlem Formu

> Akran zorbalığı olayını taraflar, zorbalık ölçütleri, acil durum işaretleri, alınan önlemler ve izlem görüşmeleriyle kayda geçirin; PDF, Word veya Excel alın.

- Adres: https://hesapo.com/akran-zorbaligi-bildirim-formu/
- Kategori: [Öğretmen](https://hesapo.com/kategori/ogretmen/)
- Son güncelleme: 2026-10-09

Bir olayın akran zorbalığı sayılması için aranan üç ölçütü, hangi durumda okul müdürüne hemen haber verildiğini, alınacak ilk önlemleri ve izlem görüşmelerinin nasıl planlandığını aşağıda anlattık.

**Kısaca**

- Bir olayın akran zorbalığı sayılması için kasıt, tekrar ve taraflar arasında güç dengesizliği birlikte aranır.
- Form zorbalık türünü, acil durum işaretlerini, alınan önlemleri ve izlem görüşmelerini tek belgede kayda geçirir.
- Yaralanma, istismar şüphesi ya da kendine zarar verme belirtisi varsa olay izlem beklemez, okul müdürüne hemen bildirilir.
- Lisede tekrarlayan akran zorbalığı, Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği m.164/2-ö'ye göre okuldan kısa süreli uzaklaştırma gerektirir.

Akran Zorbalığı Olay Bildirim ve İzlem Formu, okulda yaşanan bir zorbalık olayını ilk bildirimden son izlem görüşmesine kadar tek bir kayıtta toplar. Olayın tarihini, saatini ve yerini, nasıl öğrenildiğini, tarafları (maruz kalan, zorbalık yapan ve tanık öğrenciler) ve olayın yorum katılmadan yazılmış anlatımını girersin. Ardından üç zorbalık ölçütünü işaretlersin; araç kaydın akran zorbalığı ölçütlerini karşılayıp karşılamadığını söyler. Zorbalığın türünü, acil durum işaretlerini, alınan önlemleri ve izlem görüşmelerini eklersin. Araç olay tarihinden yedi, on dört ve otuz gün sonrası için izlem tarihleri önerir, hangilerinin yapıldığını gösterir ve eksik kalan adımlar için uyarı verir. Formu PDF ya da Word olarak, tarafları ve izlemleri Excel olarak indirebilirsin. İstersen belgede öğrenci adları yerine baş harfleri basılır.

Formun boş hâlini de alabilirsin: seçenekler işaret kutularıyla, tablolar boş satırlarla basılır. Nöbet defterinin yanında ya da öğretmenler odasında bulunması işe yarar.

## Bu form hangi kurala dayanıyor?

Ulusal düzeyde yayımlanmış bir "akran zorbalığı olay formu" yok. Okulun ne yapması gerektiği ise birkaç metinde açıkça yazılıdır:

| Metin | İlgili hüküm | Formda karşılığı |
| --- | --- | --- |
| Okullarda Şiddetin Önlenmesi Genelgesi 2024/56 (26.08.2024) | Şiddete maruz kalan ya da şiddet uygulayan öğrencilerin rehberlik servisine ve RAM'a yönlendirilmesi (Uygulama 2-b), ilgili kurumlara yönlendirme (2-c) | "Rehberlik servisine yönlendirildi" önlemi |
| Aynı genelge | Okulda yaşanan şiddet olaylarında üst makama ve kolluğa bildirim yükümlülüğü (2-f) | Acil durum işaretleri ve "kolluk ya da adli makama bildirim" önlemi |
| Aynı genelge | Okul ve sınıf risk haritalarına göre çalışma (Uygulama 1-g), çalışmaların okul RPD yürütme komisyonu koordinasyonunda yürütülmesi (5-d) | Değerlendirme bölümü |
| Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği m.158/1-ç | Öğrencilerin zorbalığa, tehdide, sataşmaya ve onur kırıcı lakaplara karşı korunması | Alınan önlemler |
| Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği m.164/2-ö | Tekrarlayan davranışlarla akran zorbalığı yapmak okuldan kısa süreli uzaklaştırmayı gerektiren davranışlar arasında | Lise için mevzuat notu |
| Okul Öncesi Eğitim ve İlköğretim Kurumları Yönetmeliği m.54-57 | Ortaokulda olumsuz davranışlar, yaptırımlar ve öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulu | Ortaokul için mevzuat notu |

Formun düzeni bu hükümlere göre Hesapo tarafından hazırlandı. Okulunun ya da il millî eğitim müdürlüğünün kullandığı bir form varsa onu esas al; bu araç kaydı düzenli tutmana yardım eder.

## Bir olay ne zaman akran zorbalığı sayılır?

MEB'in ve rehberlik ve araştırma merkezlerinin bilgilendirme materyallerinde yaygın olarak kullanılan tanım üç özelliğe dayanır:

1. Davranış bilerek ve zarar verme amacıyla yapılır.
2. Davranış tekrarlanır ya da süregelen bir durumdur.
3. Taraflar arasında güç dengesizliği vardır: yaş, fiziksel güç, sayı ya da sınıftaki sosyal konum.

Formun "Zorbalık ölçütleri" bölümünde her biri için Evet, Hayır ya da Bilinmiyor seçersin. Üçü de Evet ise araç "akran zorbalığı ölçütlerinin üçü de karşılanıyor" yazar. Biri Hayır ise kayıt tek seferlik bir çatışma ya da saldırgan davranış olabilir; yine de kaydedilir ve izlenir. Bazıları Bilinmiyor ise araç durumu zorbalık şüphesi olarak ele almanı önerir.

Bu sınıflama bir karar değildir. Okul yönetimi, rehberlik servisi ve gerekiyorsa kurul olayı kendi bilgisiyle değerlendirir. Ölçütleri işaretlemenin yararı, olay anlatılırken "kaç kez oldu, aralarında güç farkı var mı" sorularının unutulmamasıdır.

## Zorbalığın türleri

Formdaki altı seçenek şunlar:

- Fiziksel: vurma, itme, tekme, sıkıştırma.
- Sözel: alay etme, lakap takma, hakaret, tehdit.
- Sosyal ya da ilişkisel: oyundan dışlama, söylenti yayma, grup baskısı.
- Siber: mesajlaşma uygulamaları, sosyal medya, görüntü paylaşımı.
- Eşyaya zarar verme ya da eşyasını alma.
- Cinsel içerikli söz ya da davranış.

Bir olayda birden fazla tür birlikte görülebilir. Teneffüste takılan lakabın akşam sınıf grubunda fotoğrafla sürmesi sözel ve siber zorbalığın birlikte işaretlenmesini gerektirir.

## Acil durum işaretleri

Bazı durumlar izlem beklemez. Formdaki acil durum işaretleri şunlar: yaralanma ya da sağlık müdahalesi gerektiren durum, kesici veya tehlikeli araç kullanımı ya da bununla tehdit, cinsel içerikli davranış veya istismar şüphesi, kendine zarar verme düşüncesi ya da belirtisi, şantaj ve özel görüntülerin paylaşılması, can güvenliğini tehdit eden ağır tehdit.

Bunlardan biri işaretlendiğinde araç okul müdürüne hemen bildirilmesi gerektiğini yazar. Genelge 2024/56, okulda yaşanan şiddet olaylarında üst makama ve kolluk kuvvetlerine bildirim yükümlülüğünü açıkça sayar. Suç şüphesi varsa bildirim okul yönetimi aracılığıyla kolluğa ya da Cumhuriyet başsavcılığına yapılır. Kendine zarar verme belirtisinde öğrenci aynı gün rehberlik servisine yönlendirilir ve yalnız bırakılmaz; bu durumda araç ayrıca uyarı verir. Kriz niteliğindeki olaylarda okulun psikososyal koruma, önleme ve krize müdahale ekibi de devreye girer.

## Alınan önlemler

Önlem listesi on üç maddeden oluşur. İşaretlediklerin forma (X) olarak basılır:

- Maruz kalan öğrenciyle görüşüldü, güvenliği sağlandı.
- Zorbalık yapan öğrenciyle görüşüldü.
- Okul müdürüne ya da müdür yardımcısına bildirildi.
- Maruz kalan ve zorbalık yapan öğrencilerin velileri ayrı ayrı bilgilendirildi.
- Rehberlik servisine yönlendirildi.
- Olayın yaşandığı yerde gözetim ya da nöbet güçlendirildi.
- Sınıf içi oturma ya da servis yeri düzenlendi.
- Sınıfta zorbalığı önleme etkinliği planlandı.
- Çevrim içi içerik kayda alındı, veliye platforma bildirim yolu anlatıldı.
- Disiplin ya da davranış kuruluna sevk değerlendirildi.
- Sağlık kuruluşuna yönlendirildi.
- Kolluk ya da adli makama bildirim yapıldı.

Siber zorbalıkta içeriğin ekran görüntüsünü tarih ve saatle birlikte al, ama başka öğrencilere yeniden gösterme ya da paylaşma. Araç siber türü işaretli olduğu halde bu önlem boşsa hatırlatır. Maruz kalan öğrencinin velisinin bilgilendirildiği işaretli değilse de uyarı verir.

## İzlem görüşmeleri

Zorbalık çoğu zaman ilk müdahaleden sonra biçim değiştirir. Koridordaki sataşma biter ama mesaj grubunda sürebilir. Bu yüzden form izlem görüşmelerini ayrı bir tablo olarak tutar: tarih, kiminle görüşüldüğü, durum (devam ediyor, azaldı, sona erdi) ve kısa bir not.

Araç olay tarihinden 7, 14 ve 30 gün sonrası için izlem tarihi önerir. Bu bir yönetmelik kuralı değil, Hesapo'nun önerisidir; okulun ve rehberlik servisinin planı esastır. Bir izlem görüşmesi önerilen tarihe denk gelen aralıkta yapıldıysa o tarih "yapıldı" olarak işaretlenir. Son izlemde durum "sona erdi" görünüyor ama yalnız bir görüşme yapılmışsa, araç en az bir izlem daha yapmanı önerir.

## Kademeye göre yaptırım

Formun sonunda kademene göre bir mevzuat notu çıkar:

- Lise: Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği m.164/2-ö'ye göre tekrarlayan davranışlarla akran zorbalığı yapmak okuldan kısa süreli uzaklaştırma cezasını gerektiren davranışlar arasındadır; olay okul öğrenci ödül ve disiplin kurulunda görüşülür.
- Ortaokul: olumsuz davranışlar ve yaptırımlar Okul Öncesi Eğitim ve İlköğretim Kurumları Yönetmeliği m.54-57 kapsamında öğrenci davranışlarını değerlendirme kurulunda ele alınır.
- İlkokul ve okul öncesi: yaptırım yerine rehberlik ve aileyle iş birliği esastır.

Yaptırım tek başına zorbalığı bitirmez. Maruz kalan öğrencinin güvende hissetmesi ve zorbalık yapan öğrencinin davranışını değiştirmesi için rehberlik çalışması gerekir. Formdaki önlem ve izlem bölümleri bu yüzden yaptırım bölümünden daha geniş tutuldu.

## Sıkça sorulan sorular

### Formu kim doldurur?

Olayı ilk öğrenen ya da gören öğretmen, çoğunlukla sınıf rehber öğretmeni ya da nöbetçi öğretmen. Rehber öğretmen ve okul müdürü de imza atar. Formun üst kısmını olay günü doldurmak, izlem bölümünü sonraki haftalarda tamamlamak yaygın bir yoldur.

### Öğrenci adlarını yazmak zorunda mıyım?

Form öğrencinin dosyasında kalacaksa tam ad yazılır. Başka birimlerle paylaşılacaksa "Belgede adlar yerine baş harfler" seçeneğini aç; tablo ve izlem satırlarında yalnız baş harfler basılır.

### Bir kez yaşanan kavga zorbalık sayılır mı?

Üç ölçütten tekrar ve güç dengesizliği yoksa genellikle zorbalık değil, tek seferlik bir çatışma ya da saldırgan davranış olarak değerlendirilir. Yine de kayda alınır; tekrar ederse aynı formda izlenir.

### Siber zorbalık okul dışında olduysa okul ne yapar?

Taraflar okulun öğrencileriyse etkisi okula da taşınır. Genelge 2024/56 dijital ortamda olumsuz davranışların gerçek sosyal ortama aktarılmasının önlenmesine yönelik çalışmaları ister. Ortaöğretim yönetmeliği de sosyal medya üzerinden hakareti disiplin davranışları arasında sayar. Veliyi bilgilendir, içeriği kayda al ve rehberlik servisiyle birlikte çalış.

### Veliye ne zaman haber verilmeli?

Maruz kalan öğrencinin velisine aynı gün haber vermek en sağlıklısıdır. Zorbalık yapan öğrencinin velisiyle görüşmeyi ayrı ve sakin bir ortamda planla; iki aileyi aynı anda karşı karşıya getirmekten kaçın.

### Boş formu yazdırabilir miyim?

Evet. "Boş form" seçeneğiyle bütün seçenekler işaret kutusu, tablolar boş satır olarak basılır.

## Kaynaklar

- MEB Özel Eğitim ve Rehberlik Hizmetleri Genel Müdürlüğü, Okullarda Şiddetin Önlenmesi Genelgesi 2024/56, 26.08.2024, E-26670320-010.06-112578607 (orgm.meb.gov.tr).
- Millî Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği: m.158/1-ç ve m.164/2-ö (mevzuat.gov.tr).
- Millî Eğitim Bakanlığı Okul Öncesi Eğitim ve İlköğretim Kurumları Yönetmeliği: m.54-57 (mevzuat.gov.tr).
- Rehberlik ve Psikolojik Danışma Hizmetleri Yönetmeliği (Resmî Gazete 14.08.2020/31213) ve Psikososyal Koruma, Önleme ve Krize Müdahale Hizmetleri Yönergesi.

Olayı rehberlik servisine iletmek için [rehberlik servisine öğrenci yönlendirme formu](https://hesapo.com/ogrenci-yonlendirme-formu/), kriz niteliğindeki olaylar için [kriz müdahale ekibi tutanağı](https://hesapo.com/kriz-mudahale-ekibi-tutanagi/), sınıftaki arkadaşlık ilişkilerini görmek için [sosyometri](https://hesapo.com/sosyometri/) sayfalarına bakabilirsin. Bütün belgeler [öğretmen evrakları](https://hesapo.com/ogretmen-evraklari/) sayfasında.

---

Bu metin https://hesapo.com/akran-zorbaligi-bildirim-formu/ sayfasının Markdown sürümüdür (Hesapo). Hesaplayıcı yalnız sayfada çalışır. Atıf için sayfanın adresini kullanın.
