# Asgari Geçim İndirimi Hesaplama

> Asgari geçim indirimi (AGİ) 2022'de kalktı; 2021 ve öncesi için AGİ tutarınızı medeni durum ve çocuk sayısına göre hesaplayın, yerine gelen istisnayı görün.

- Adres: https://hesapo.com/agi/
- Kategori: [Muhasebe](https://hesapo.com/kategori/muhasebe/)
- Son güncelleme: 2026-10-15

AGİ'nin eskiden nasıl hesaplandığını, neden kaldırıldığını ve asgari ücret istisnasından farkını aşağıda okuyabilirsiniz. Geçmiş yıllara ait hesaplarda en çok karşılaşılan yanlışlar da tek tek ele alınıyor.

> **Uyarı:** AGİ (Asgari Geçim İndirimi) 2022'den beri uygulanmıyor. Bu metin ve araç tarihsel bilgilendirme amaçlıdır; güncel bordro hesabı için geçerli değildir. Güncel durumu GİB ve SGK kaynaklarından doğrula. Bu içerik vergi veya muhasebe danışmanlığı değildir.

**Kısaca**

- AGİ 2022 başından beri uygulanmıyor; yerini asgari ücret tutarındaki kazanç için gelir vergisi ve damga vergisi istisnası aldı.
- Eski formül: aylık AGİ = brüt asgari ücret × toplam oran × %15; bekar bir çalışanın oranı %50'ydi.
- Çalışmayan eş için %10, ilk iki çocuğa %7,5'er, 3. çocuğa %10 eklenirdi; toplam oran %85'i geçemezdi.
- Araç 2018-2021 dönemini hesaplar; sonucu bugünkü bordron için değil, eski bordroları anlamak için kullan.

## AGİ neydi?

Asgari geçim indirimi, ücretli çalışanların gelir vergisi hesabında kişinin ve ailesinin geçim şartlarını gözeten bir indirimdi ve uzun yıllar uygulandı. Amaç, çalışanın kendisi ve bakmakla yükümlü olduğu kişilerin asgari geçimi için harcadığı tutarı vergi dışında bırakmaktı. İndirim, bordroda hesaplanan gelir vergisinden düşülürdü; vergi tutarı AGİ'den azsa aradaki fark net ücrete ek bir ödeme olarak çalışana yansırdı. Bu yüzden özellikle asgari ücretle çalışan biri için AGİ, cebe giren net tutarı artıran ve bordroda açıkça görülen bir kalemdi.

AGİ'nin tutarı kişinin medeni durumuna ve çocuk sayısına göre değişirdi. Bekar bir çalışan yalnızca kendi payını alırdı. Evli ve eşi çalışmayan biri buna ek bir pay alır, çocuklar için de ayrıca oranlar eklenirdi. Bu yüzden aynı ücreti alan iki kişinin net ücreti aile durumuna göre farklı çıkardı.

## Nasıl hesaplanırdı?

Hesapo'daki araç, 2018-2021 dönemi için AGİ'yi o yılın başındaki brüt asgari ücret üzerinden, aile durumuna göre toplanan oran ve %15 vergi oranıyla hesaplar. Kullandığım yaklaşım şu:

```
AGİ (aylık) = brüt asgari ücret x toplam oran x %15
Toplam oran = mükellef + çalışmayan eş + çocuk oranları (en çok %85)

Oranlar (tarihsel):
Mükellef: %50
Çalışmayan eş: %10
1. ve 2. çocuk: %7,5'er
3. çocuk: %10
4. ve 5. çocuk: %5'er
```

### Tarihsel örnekler

Aşağıdaki hesaplar, aracın veri setindeki yıl başı brüt asgari ücretlere dayanan örneklerdir. Gerçek bordrolarda yıl içinde vergi diliminin değişmesi gibi etkenler küçük farklar doğurabilirdi.

```
2021, bekar: 3.577,50 x %50 x %15 = 268,31 TL
2021, evli, eşi çalışmıyor, 2 çocuk:
  oran = %50 + %10 + %7,5 + %7,5 = %75
  AGİ = 3.577,50 x %75 x %15 = 402,47 TL
2020, bekar: 2.943,00 x %50 x %15 = 220,73 TL
2019, bekar: 2.558,40 x %50 x %15 = 191,88 TL
2018, bekar: 2.029,50 x %50 x %15 = 152,21 TL
```

Eşi çalışan bir evli çalışan eş payını alamazdı. Bu yüzden araçta "evli, eşi çalışıyor" seçeneğini işaretlediğinde oran bekar bir çalışanla aynı yerden başlar, üstüne yalnızca çocuk payları eklenir. Çocuk sayısı arttıkça oran da artar ama toplam %85'i geçemezdi. Örneğin eşi çalışmayan ve beş çocuğu olan birinde oranların toplamı bu sınırı aşar ve %85'te sabitlenirdi; 2021 verisiyle bu, aylık yaklaşık 456,13 TL AGİ demekti.

### %85 sınırına ne zaman ulaşılırdı?

Sınır, eşi çalışmayan çalışanda beklenenden erken devreye girerdi. Bu durumda 3 çocukla oran %50 + %10 + %7,5 + %7,5 + %10 = %85 olur; 4. ve 5. çocuk artık tutarı değiştirmez. Bekar ya da eşi çalışan biri ise sınıra ancak 5 çocukla ulaşırdı (%50 + %35). Araç 5'ten sonraki çocuklar için ayrıca oran eklemez; çocuk alanına en çok 10 yazılabilir ama 6. çocuktan itibaren sonuç aynı kalır. 2021 verisiyle eşi çalışmayan bir çalışanın aylık AGİ'si çocuksuzken 321,97 TL, 1 çocukla 362,22 TL, 2 çocukla 402,47 TL, 3 ve daha fazla çocukla 456,13 TL çıkar.

## Neden kaldırıldı?

AGİ, 2022 başından itibaren 7349 sayılı Kanun'la getirilen düzenlemeyle uygulamadan kalktı. Yerine asgari ücret tutarındaki kazanç için gelir vergisi ve damga vergisi istisnası geldi; yani asgari ücret artık gelir vergisine ve damga vergisine tabi tutulmuyor. Eski sistemde vergi önce hesaplanıyor, sonra AGİ ile kısmen geri ödeniyordu. Yeni düzende asgari ücret düzeyindeki gelir en baştan vergi dışında kalıyor. Bununla hem bordro hesabının sadeleşmesi hem de asgari ücretlinin net ücretinin vergi yüzünden değişmemesi hedeflendi.

Düzenlemenin ayrıntılarını (hangi tutarın istisna kapsamında kaldığını, istisnanın nasıl uygulandığını, üst gelir gruplarında ne olduğunu) değişen mevzuata göre GİB ve Resmî Gazete'den takip etmen gerekir. Bu makalede istisnanın güncel tutarını bilerek vermedim, çünkü tutar her yıl asgari ücretle birlikte değişiyor.

## AGİ ve asgari ücret istisnası arasındaki fark

AGİ aile durumuna göre kişiye özel hesaplanan bir indirimdi. Asgari ücret istisnası ise çalışanın medeni durumuna ve çocuk sayısına bakmadan, gelirin asgari ücret tutarındaki kısmına uygulanır. Bu yüzden 2022 ve sonrasında evli ve çocuklu bir çalışanla bekar bir çalışan arasında yalnızca aile durumundan doğan bir AGİ farkı kalmadı. Bordrolarda AGİ satırı artık görünmüyor; istisnalar gelir ve damga vergisi kalemlerinin içinde yer alıyor.

Araçta 2022 ve sonrasını seçersen AGİ sıfır görünür. Güncel asgari ücret gelir vergisi ve damga vergisi istisnası da güncel veri setinden hesaplanıp ayrıca gösterilir. Bu tutarlar tahminidir; resmî tarifeye ve yürürlükteki mevzuata göre değişebilir.

## Bu araç kime yarar?

Aracı, geçmiş dönemlere ait bir hesabı anlamak isteyenler için hazırladım. Eski bir bordroyu kontrol ediyorsan, geçmiş yıllara ait bir ücret hesabını yeniden inceliyorsan, bir ücret alacağı davasında geçmişteki AGİ'yi anlamaya çalışıyorsan ya da vergi mevzuatının tarihsel gelişimini öğreniyorsan işine yarar. Bugünkü bordronu hesaplamak için AGİ kullanma; güncel net ücret için brüt-net araçlarına ve resmî kaynaklara başvur.

## AGİ hesabında sık yapılan hatalar

### AGİ'nin hâlâ uygulandığını sanmak

Güncel bordroda AGİ yok. İnternetteki eski içerikler yanıltabilir; okuduğun yazının yayın tarihine bak.

### Geçmiş bir yılın oranını bugüne uygulamak

Her yılın brüt asgari ücreti farklıdır. Araçta dönemi bu yüzden yıl yıl seçiyorsun.

### Eşi çalışan kişiye eş payı eklemek

Eş payı yalnızca eşi çalışmayan çalışanlar için geçerliydi. Eşi çalışıyorsa oran, bekar bir çalışanınkiyle aynı yerden başlar.

### Tutarı kesin kabul etmek

Araç basitleştirilmiş bir tarihsel hesap yapar. Gerçek bordro, yıl içinde vergi diliminin değişmesi gibi etkiler yüzünden farklı çıkabilir.

## Tarihsel arka plan ve neden önemli

AGİ'nin tarihi, ücretlilerin vergi yükünü hafifleten uygulamaların gelişimiyle iç içedir. Uzun yıllar bordroda brüt ücret, kesintiler ve AGİ eklenerek ulaşılan net tutar görülürdü. AGİ'nin işverene getirdiği iş de azımsanacak gibi değildi: çalışanın medeni durumunu ve çocuk sayısını bilmesi, bu bilgiler değiştiğinde bordroyu güncellemesi, eş çalışıyorsa ayrıca kontrol yapması gerekiyordu. Küçük işletmeler için bu da bir idari maliyetti.

Asgari ücret istisnasına geçişin gerekçelerinden biri bu idari yükü azaltmak, bir diğeri de vergi sistemini daha anlaşılır hale getirmekti. Çalışan artık net ücretini daha doğrudan hesaplayabiliyor, işveren de aile durumuna bağlı bir indirimi takip etmek zorunda kalmıyor. Öte yandan AGİ'nin aile durumuna göre değişen yapısı istisna sistemiyle birlikte ortadan kalktı. Geçmişle bugünü karşılaştırırken bu fark özellikle çok çocuklu çalışanlarda göze çarpar.

## Geçmiş hesaplarda dikkat edilecekler

Geçmiş bir dönemin AGİ'sine bakarken yalnızca yılı değil, o yıl içinde ücretin ve vergi diliminin nasıl seyrettiğini de düşünmen gerekir. Araç, yıl başındaki brüt asgari ücreti esas alan basitleştirilmiş bir hesap yapar; gerçek bordroda ay ay değişen vergi matrahı ve dilim geçişleri küçük farklar doğurabilir. Yıl ortasında asgari ücretin güncellendiği dönemler de araçta ayrı ayrı modellenmez. Bir hak kaybı iddiası, ücret alacağı ya da resmî bir kayıt söz konusuysa araç sonucunu kanıt olarak değil, yalnızca yön gösteren bir tahmin olarak kullan; bordroya, SGK kayıtlarına ve uzman görüşüne başvur.

## Sıkça sorulan sorular

### AGİ ne zaman kalktı?

2022 başından beri uygulanmıyor; yerine asgari ücret için gelir vergisi ve damga vergisi istisnası geldi.

### Şimdi bordromda AGİ var mı?

Hayır. Güncel bordro için GİB ve SGK kaynaklarını esas al.

### Neden bu araç hâlâ var?

Geçmiş dönem hesaplarını anlamak ve karşılaştırmak için; eğitim ve tarihsel inceleme amacıyla duruyor.

### 2022 sonrası dönemi seçersem ne olur?

AGİ sıfır görünür, güncel asgari ücret gelir ve damga vergisi istisnası da bilgi olarak listelenir.

## AGİ hesaplama aracını nasıl kullanırsın?

Hesaplamak istediğin dönemi (2018-2021), medeni durumunu ve çocuk sayını seç. Araç toplam oranı ve aylık AGİ tutarını gösterir. Dönem olarak "2022 ve sonrası"nı seçersen AGİ sıfır kabul edilir ve güncel istisna bilgisi gösterilir. Sonuçlar eğitim ve geçmiş hesapları anlamak içindir; güncel ücret hesabında kullanılamaz.

## AGİ'nin kaldırılması ve tarihsel hesabın önemi

AGİ yıllarca ücretli çalışanların net gelirini belirleyen kalemlerden biriydi ve 2022 itibarıyla yerini asgari ücret istisnasına bıraktı. Tarihsel hesabı bilmek, vergi mevzuatındaki bu dönüşümü ve eski bordroları yorumlamana yardım eder. Bugünün hesapları için resmî kaynakları esas al.

## Kaynaklar

- 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu, m.32 (asgari geçim indirimi; 7349 sayılı Kanun'dan önceki hâli) (mevzuat.gov.tr).
- 7349 sayılı Kanun, Resmî Gazete 25.12.2021, sayı 31700: asgari geçim indiriminin kaldırılması, asgari ücrete gelir vergisi ve damga vergisi istisnası (resmigazete.gov.tr).

> **Uyarı:** AGİ 2022'den beri uygulanmıyor; bu içerik tarihsel bilgilendirme amaçlıdır. Güncel vergi uygulaması için GİB ve SGK'yı esas al. Bu içerik vergi veya muhasebe danışmanlığı değildir.

---

Bu metin https://hesapo.com/agi/ sayfasının Markdown sürümüdür (Hesapo). Hesaplayıcı yalnız sayfada çalışır. Atıf için sayfanın adresini kullanın.
